JENNY TANGHE: Ze speelde omdat theater de Verlosser was

maart 14, 2009 at 5:36 am 3 reacties

jenny-tHet ergste wat een acteur (m/v) kan overkomen is typecasting. Niet alleen tijdens zijn of haar leven, maar tot na de dood. En dat is het lot van Jenny Tanghe. Tot in lengte van dagen zal ze herinnerd worden als Moeder Cent, de non uit de legendarische televisieserie Wij, Heren van Zichem. In elke aflevering van deze serie was er een confrontatie met een ander groot kaliber uit de theaterwereld, Luc Philips, zijnde pastoor Munte. De confrontaties waren het hoogtepunt van elke aflevering, en al acteerde Luc Philips de darmen uit zijn lijf, het was Jenny Tanghe die gezwollen aders liet zien. De serie stamt uit de tijd, 1968 en 1969, dat een televisieserie nog verfilmd toneel was. Je had al close shots en dies meer, maar een scène kreeg tijd, zodat de acteurs geen hapje konden nemen uit een blik gestoofde gevoelens. Er moest geacteerd worden op het scherp van de snee. En dat was een kolfje naar de hand van Jenny Tanghe. Ze gaf zich volledig, maar, met respect van de tegenspeler. Je hebt heden ten dage acteurs die niet kunnen stilstaan tijdens een dialoog waarin ze samen in beeld zijn. Altijd is er wel iets dat beweegt. Een zenuw, een spier. Ze willen mordicus mee opvallen, bang als ze zijn van het scherm gespeeld te worden. Zo niet Jenny Tanghe. Wanneer haar tegenspeler aan bod was hield ze zich koest. En toch viel ze op. Door een inleving die diep lag en toch zichtbaar was, zoals in een glazen bol het kindje Jezus in de kribbe van het stalleke van Bethlehem, omringd door ronddartelende sneeuwvlokken.

Na deze serie was haar naam gemaakt, maar, helaas, ook haar faam. Ze kreeg de ene na de andere rol van bazige harde tante aangeboden. Die aanvaardde ze, maar niet altijd met overtuiging, al was dat in haar vertolking niet te zien. Daarvoor was ze te veel ‘beroeps’, om een lelijk woord te gebruiken. Ze speelde omdat theater en al haar afleidingen de Verlosser was. Wie ook maar een beetje vertrouwd is met het wereldje weet dat het repetitieproces en de opvoeringen de speler naar een artificiële wereld voeren, een wereld die daarom niet beter is dan de werkelijke, maar waarin cast én crew een eigen geschiedenis schrijven, al mag de regisseur het eerste en het laatste woord hebben.

Jenny Tanghe is nooit een vedette geweest. De grote wereldrollen als Lady Macbeth, Moeder Courage, Medea, Martha (Who’s Afraid of Virginia Woolf), et cetera heeft zij nooit gespeeld. Dat is jammer en dat vond zij ook jammer. Jaloers op anderen is zij echter nooit geweest. Het maakte dat iedereen uit de theaterwereld haar liefhad, respect voor haar had en haar bijstond wanneer het nodig was. Geen onvertogen woord is ooit over haar gezegd. Zij is nooit onderwerp van geroddel geweest. Dat kwam niet alleen door haar volledige overgave aan het theater, maar ook omdat zij een socialiste was in de ware zin van het woord. Los van partij en ideologie. Vanuit de ziel tot op het topje van haar tong, tot in haar stap, haar blik, de kleine gebaren die acteurs tot sterren maken.

En een ster is zij en zal zij blijven. Want je moet het toch maar doen om ver weg van de sterrenstatus in het collectief geheugen van elke toeschouwer in de zaal of voor het scherm te zitten, zoals de Heilige Maagd Maria. Jenny Tanghe was in de theaterwereld van de tweede helft van de twintigste eeuw het Vrijheidsbeeld. Vrijgevochten, karaktervast en hoewel voorzien van een geblokte lichaamsbouw en vaak overkomend als marketenster, gracieus en wijs in de derde macht.

 

guido lauwaert

gent, 2009-03-12

 

BIOOTJE

 

Geboren op 15 september 1926 in het Henegouwse Manage. Haar ouders waren afkomstig van Oostende, maar zoals een soldaat gehoor geeft aan het marsorder van de korpsoverste, zo luistert een spoorwegbeambte naar het bevel van de directeur Spoorwegen.

Haar eerste rol had ze te danken aan het Oostendse dialect dat haar ouders ‘in den vreemde’ bleven spreken. In 1941 zocht de Minard een jonge vrouw die de taal van ’t zeetje sprak. Gent werd haar thuisbasis. Na haar eerste rollen trok ze naar de toneelschool van Gent en naar Studio Herman Teirlinck, Antwerpen.

Naast Moeder Cent in Wij, Heren van Zichem, speelde ze in FC De Kampioenen, De Collega’s, De Bossen van Vlaanderen, Wittekerke en Verschoten & Zoon. Na haar glorieperiode verhuisde ze naar Sint-Katelijne-Waver, en werd actrice van het Mechels Miniatuur Theater (MMT).

Tachtig jaar oud speelde ze nog een rol in een film gebaseerd op haar eigen leven.

Maar Gent bleef trekken. Ze verhuisde vorig jaar weer naar de stroppenstad, waar ze op 11 maart 2009 overleed.

In de Nerostrip Zongo in de Kongo (1971) van Marc Sleen blijkt Zongo, de genezer, midden in de jungle een televisie te hebben. In strook 54-55 zegt hij dat hij liever naar Wij, Heren van Zichem kijkt dan consultaties te houden. In het album daarvoor, Magelaan 2, kijkt Brusseleer meneer Pheip liever naar de Messieurs de Zichem dan naar een documentaire over Magelaan.

 

 

 

Entry filed under: Uncategorized. Tags: , .

Kurt Vonnegut zei:

3 reacties Add your own

  • 1. Julian  |  juni 24, 2009 om 10:02 am

    Zeer mooi geschreven obituary!

    Beantwoorden
  • 2. Eddy  |  maart 22, 2010 om 10:38 pm

    De mensen identificeerden zich in de jaren 60 met de personages van Wij heren van Zichem. Als kind van toen was je natuurlijk bevooroordeeld: pastoor Munte als de goeie en moeder Cent als de bazige. Een van de fragmenten die ik mij nog als kind herinner, 40 jaar later, is deze waarin ze tegen de pastoor zegt dat ze zal bidden voor zijn zielerust en ook het fragment met de trompet iis mij nooit ontgaan. Bij dit laatste zat toen indertijd iedereen op het puntje van zijn stoel om te zien of ze het zou doen. Ik heb onlangs uit nostalgie nog een LP Wij heren van Zichem op een rommelmarkt gevonden.

    Beantwoorden
  • 3. Eddy  |  maart 22, 2010 om 10:39 pm

    Is de “monoloog Moeder Cent Malcontent” uit 2003 nog verkrijgbaar ?

    Beantwoorden

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Trackback this post  |  Subscribe to the comments via RSS Feed


Categorieën

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Doe mee met 1.205 andere volgers


%d bloggers op de volgende wijze: