VLAAMS THEATER ONTROERT NEWYORKERS

januari 14, 2010 at 7:16 am Plaats een reactie

Door Tom Ronse

Als het cultureel verwende New Yorks publiek na een stuk de acteurs tot drie keer toe terug naar het podium roept dan kan je er van op aan dat het goed was. ‘Ontroerend goed’, in dit geval. Vorige donderdagavond beloonde het volle Duke theater bij Times Square de dertien Gentse meisjes en jongens die er de New Yorkse premiere van “Once and for all, we’re gonna tell you who we are so shut up and listen” speelden met stormachtig applaus.

De Gentenaars spelen er nog tot 17 januari. Twee voorstellingen per dag. Telkens voor een volle zaal, zo ziet het er naar uit, want de komende week is al uitverkocht. Het sukses is zo groot dat  hen gevraagd werd om extra-voorstellingen te geven maar Alexander Devriendt, de  33-jarige leider van het gezelschap en co-auteur van het stuk, vindt het welletjes. De jonge acteurs moeten nog wat energie overhouden voor hun schoolwerk. New York is de voorlaatste halte op hun internationale omzwerving.“Eigenlijk waren we beter hier begonnen”, zegt Devriendt, “ons optreden in New York krijgt zoveel weerklank dat we van overal aanbiedingen krijgen.”

De NewYorkse pers was unaniem lovend. De New York Times wijdde wel drie artikels aan het stuk. Iedereen lijkt ervan te houden omdat het zo authentiek overkomt. Het portretteert de puberteit “zoals ze echt is, vooral de delen die ouders liever niet zien”, schreef Jason Zinoman in de Times. “Het is minder een stuk dan een serie zorgvuldig georchestreerde tafereeltjes die illustreren hoe kids op de rand van de puberteit zowel jonger als angstwekkend ouder kunnen lijken dan ze zijn”, zo vat hij het spektakel samen. “Hun woeste energie bereikt zijn hoogtepunt in slim bedachte groepscenes die op speeltuin-chaos lijken. Maar als je beter kijkt, zie je meer orde dan eerst leek. Patronen worden duidelijk. Willekeurige handelingen worden begrijpbaar. Je ziet een beetje hoe die vreemde schepsels die de volwassenheid naderen echt denken.”

De creatieve geboorte van het stuk was een dood moment bijna drie jaar geleden tijdens een repetitie in de Kopergietery, het Gentse jeugdtheater-atelier dat het stuk co-produceerde met ‘Ontroerend Goed”, de theatergroep van Devriendt. In afwachting van inspiratie observeerde Devriendt het spontane gedrag van zijn jonge acteurs. Hij realiseerde zich dat wat hij zocht voor zijn stuk zich voor zijn neus afspeelde. “In geen enkele theaterproductie met jongeren zag ik die brutale energie”, zei hij. Dus liet hij zijn tieneracteurs het stuk zelf maken. Zijn ingreep (en die van zijn co-auteur Joeri Smet en van dramaturge Mieke Versyp) was minder die van een architect dan die van een tuinier die hier en daar snoeit en een subtiele orde tot stand brengt in wat een ondoordringbare jungle had kunnen worden. Het resultaat was iets nieuw. “Het jeugdtheater van de toekomst”, volgens Mark Russell, de directeur van het ‘Under the Radar”-festival dat het stuk naar New York haalde. Sukses op het Fringe-festival in Edinburgh in 2008 zette een trein in gang die het gezelschap naar drie continenten bracht. Overal oogste het bijval. Jongeren herkenden zichzelf. De NewYorkse scholieren die het stuk met hun klas kwamen bekijken konden zich inleven in de dolle chaos en het zichtbare genoegen waarmee deugniet Ian Ghysels de zaal uit volle borst “Fart!” (‘Scheet’) deed schreeuwen. Maar ook volwassenen konden het smaken en niet alleen vanwege het zeldzaam genoegen om 13 tieners een uurlang bezig te zien zonder dat een van hen een gsm bovenhaalt.

Devriendt vindt dat er opvallend weinig verschil te merken was in de reacties van het publiek in de verschillende landen waar ze het stuk brachten. Toont dit dat de situatie en het gedrag van tieners iets universeel is?  In de westerse wereld wel, meent hij maar hij vraagt zich af hoe het stuk zou overkomen in China of India. Na een voorstelling in Australie werd hij benaderd door een Indisch meisje dat hem bedankte omdat het stuk haar hielp haar klasgenoten beter te begrijpen. “Ik zou graag eens op dezelfde manier werken met tieners in een land als India”, zegt hij, “ik ben benieuwd wat dat zou opleveren”.

Maar voorlopig eisen andere projecten zijn aandacht. In mei gaat zijn nieuw stuk, ‘Teenage Riot’ in premiere, opnieuw in coproductie met de Kopergietery.  Intussen werkt hij aan een project in Australie in opdracht van actrice Cate Blanchett en haar man Andrew Upton, de artistieke directeurs van de Sydney Theater Company. ‘Once and for all…’ (dat in het Nederlands ‘Pubers bestaan niet’ heet) zou op basis van zijn huidig sukses nog lang kunnen doorgaan, als Devriendt de acteurs die hun tienerjaren ontgroeid zijn door jongeren zou vervangen. Maar dat wil hij niet. “Deze acteurs hebben het gemaakt”, zegt hij. “het is hun stuk. Het avontuur eindigt met hen.”

Bijna is het zover. Intussen genieten ze met volle teugen van New York. Het is voor allen de eerste keer in de stad. Ze verkennen haar buurten. Zondag stond Harlem op het programma. In de crocusvacantie spelen ze in Toronto. Daarna, in april, zijn er nog vier voorstellingen in Gent. Dan is het voorbij. Voor de acteurs die intussen een hechte groep vrienden zijn, wordt dat een moeilijk moment. Zegt een van hen, Febe De Geest die intussen al  aan de universiteit studeert, “Ik weet nu al dat ik in die laatste voorstelling mijn tranen niet zal kunnen bedwingen.”

Entry filed under: Samenleving, VS. Tags: , , .

Privilege HAITI

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Trackback this post  |  Subscribe to the comments via RSS Feed


Categorieën

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Doe mee met 1.204 andere volgers


%d bloggers op de volgende wijze: