ROTZOMER

augustus 15, 2010 at 6:30 am 1 reactie

Tom Ronse

Wat een rotzomer is het tot hier toe geweest voor een groot deel van de mensheid. Extreme droogte hier, extreme nattigheid daar: terwijl ik dit schrijf, staan miljoenen met hun voeten in water en slijk of met hun hoofd in de rook. Miljoenen zien hun planten verschroeien en hun dieren verdrinken of sterven van dorst. Miljoenen hebben honger. Miljoenen worden ziek. Miljoenen leven in angst.

Los van de vraag of het extreme weer van deze zomer te maken heeft met klimaatsveranderingen veroorzaakt door hoe we produceren en consumeren –een vraag die overigens haast unaniem bevestigend wordt beantwoord- lijkt het me onomstootbaar dat die maatschappijvorm verantwoordelijk is voor de catastrofale omvang van de rampen. Voor een groeiend deel van de mensheid is er geen plaats meer in de globale productieketen. De sloppen steden en sloppendorpen groeien en hun bewoners kunnen niet anders dan hun omgeving kaal vreten. Tot de laatste boom houtskool is geworden en er niets meer in de grond zit dat het water absorbeert. Elders heeft winstzucht hetzelfde effect. Wouden worden geveld, olie wordt geboord en alles wat telt is de onmiddellijke winst, de gevaren zijn zorgen voor later. Het lijkt me logisch dat, hoe langer de crisis duurt –en de eerste luciede verklaring over hoe ze kan eindigen moet ik nog lezen- hoe groter de neiging zal worden voor hen die bezitten om al het mogelijke te doen voor onmiddelijke winst, ongeacht de gevolgen. En hoe meer armen er zullen zijn de hun omgeving noodgedwongen vernietigen.

Daarom zullen de ‘natuurrampen’ blijven toenemen. Ze zijn tekens dat het steeds irrationeler wordt om zich vast te klampen aan een sociale orde die steunt op de accumulatie van bezit, van abstracte waarde, geld, waarin de bevrediging van menselijke behoeften enkel een middel is om dat doel te bereiken, en niet gebeurt als het dat doel niet dient. We zijn er zo gewend aan dat we ons niet meer kunnen voorstellen dat het anders zou kunnen. Maar waarom niet?

Waarom moeten we ons neerleggen bij de noodzaak om winst te maken, bij de dwang om onze concurrentiepositie te verdedigen? Waarom hebben we geld nodig om alle transacties en alle relaties te smeren? We komen aan een punt waar alle basismechanismen -geld, winst, markt, staten- in vraag moeten gesteld worden.

We will have to learn to think outside the box.

Ver van de rampengebieden is deze zomer al evenmin een tijd om feest te vieren. Wie niet werkloos is, is bang om het te worden; wie van uitkeringen leeft, is bang om die geheel of gedeeltelijk te verliezen. Wie werk heeft, moet vaak dubbel zo hard werken als voorheen. De overcapaciteit leidt tot een deflatoire trend die maakt dat mensen die werk hebben hun koopkracht zien toenemen, zij het niet genoeg om de trend te stoppen (een trend die nog niet overal zichtbaar is maar de wind in de zeilen heeft). In de VS, waar ik verblijf, bedraagt het reele werkloosheidspercentage (dat ook langdurige werklozen die niet actief naar werk zoeken meetelt) 18,5%. Het blijft groeien, ook al zijn we officieel in een ‘recovery’. De economie groeit weer. Maar de crisis blijft woekeren.

Het is niet aan mij om de stemming te peilen in Belgie en Nederland waar de zomer weer eens gekenmerkt lijkt door kwakkelweer en zaakwaarnemende regeringen. Maar hier in de VS vat niets de stemming beter samen dan de onverwacht-enthousiaste reactie op de onbezonnen daad van steward Steven Slater die er de buik vol van had, weigerde om zijn rol nog te spelen, via de nooduitgang zijn werksituatie verliet en naar huis ging. Het waren niet de specifieke omstandigheden van dit incident die van Slater een ‘folk-hero’ maakten, het was de herkenning van dat gevoel, dat verlangen :

Dat verlangen is heel levend. Het is genoeg geweest. Zo kan het niet meer. Er moet iets beter mogelijk zijn dan dit.

Maar intussen is het zomer. Mogen we nog even genieten? Mag er nog eens gelachen worden?

Entry filed under: Milieu, Samenleving. Tags: , .

Mag er nog eens gelachen worden? Wat u niet vernam over presidentskandidaat Wyclef Jean

1 reactie Add your own

  • 1. jefc  |  augustus 15, 2010 om 10:33 am

    De eerste luciede oplossing voor de crisis moeten we inderdaad nog lezen. Aan het Salon zal het niet gelegen hebben. Zo’n stukje als ‘Rotzomer’ biedt de voorlopig beste oplossing, althans voor het mentale overleven. Het is de geest van Albert Camus: gebrek aan hoop is nog geen wanhoop, besef van de realiteit is nog geen berusting. En de zomer mag dan (heel) rot zijn, hij is er wel. Nog. Enjoy.

    Beantwoorden

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Trackback this post  |  Subscribe to the comments via RSS Feed


Categorieën

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Doe mee met 1.330 andere volgers


%d bloggers liken dit: