FEEST!

februari 12, 2011 at 8:16 am Plaats een reactie

http://www.youtube.com/watch?v=-HGfFyqJMrk

Beelden van een opstand. Ik was de 316806ste die ze bekeek. Bent u de 316807ste?

Tom Ronse

Het is feest in Egypte en in heel de wereld want de Egyptenaren vochten voor universele rechten. Zoals het recht om te denken en te spreken en bijeen te komen zonder angst voor de politie maar meer nog het recht om simpelweg te overleven. Het recht op een toekomst.

Het begon allemaal met een Tunesische werkloze die zichzelf in brand stak toen dit recht hem ontzegd werd. Het lopend vuur dat hij ontstak leidde tot de val van dictators die tot enkele weken geleden onaantastbaar leken. Waarom heeft de bevolking van die landen die potentaten decennia-lang verdragen om dan plots te beslissen dat het genoeg was? Waarom nu?

Omdat het recht op overleven meer en meer in het gedrang komt. De wereld telt meer dan anderhalf miljard werklozen, overbodig voor het globale productiesysteem. Nu alle landen gebukt gaan onder een zware schuldenlast die hen dwingt om zwaar te bezuinigen op sociale uitgaven, wordt het voor die werklozen –en de vele miljoenen die aan hongerlonen werken in de ‘informele economie’- steeds moeilijker om het hoofd boven water te houden. In de minder concurrentiele economieen het eerst.  De huidige economische wereldcrisis heeft de Maghreb-landen zwaar getroffen.

Pluis maar eens na wat de huidige opstand in gang heeft gezet. Woede over de prijzen van voedsel, over de uitzetting van mensen die de huur niet meer konden betalen, over gebrek aan werkgelegenheid en over lage lonen. Zowel in Tunesie, Algerije als Egypte. Dit was geen opstand van “volkeren”, zoals Attac-Vlaanderen in een perscommuniqué beweert en nog minder van de middenklasse en haar barden zoals het vorige bericht in dit salon leek te suggereren.  Het was een opstand van de ‘arbeidersklasse’ in de brede zin die dit  woord hoort te hebben: zij die afhankelijk zijn van de verkoop van hun arbeid om te overleven.

Toegegeven dat de deelname van de ‘middenklasse’, vooral in Egypte, aanzienlijk was. En niet alleen van de middenklasse: een groot deel van de Egyptische ‘bezittende klasse’, zeg maar de kapitalisten, was gewonnen voor een meer modern en flexibel management van het land dan wat Ben Ali en Mubarak verschaften.

Voor hen is het ook feest nu, zij hebben het pleit gehaald, met de steun van het leger en van Washington. Het leger, de ruggegraat van de staat en van het regime van Mubarak,  zat een tijd op de wip. Eerst gaven ze nog de kans aan het regime om het tij met repressie en terreur te breken. De angst voor chaos en ‘burgeroorlog’ had wel enig effect op de ‘middenklasse’ die vreesde voor haar portemonnee. Maar niet op de arbeidersklasse. Toen in de afgelopen dagen stakingen uitbraken in het Suez-kanaal, de staalindustrie, de spoorwegen, de gemeentelijke diensten etc, werd het duidelijk dat de intimidatie-pogingen gefaald hadden. Mubarak, het gehate symbool, moest weg.

Dat is een overwinning maar de verdwijning van een symbool kan niet meer zijn dan een symbolische overwinning. Wat is er echt veranderd?

Wat transformerend is, is de ervaring die miljoenen in de Maghreb hebben opgedaan: het overwinnen van de angst voor de staat en haar repressie, het ontdekken van macht in collectieve actie, de vreugde van de solidariteit. Die zullen later nog van pas komen. Maar eerst komt de ontnuchtering wanneer de opstandelingen ontdekken dat democratische hervormingen de strijd om te overleven geen zier vergemakkelijken. Dat de slogan “het volk en het leger zijn een” een leugen is.

Vorige week nog meldden de kranten dat verwacht wordt dat de prijzen van voedsel op de wereldmarkt pijlsnel zullen stijgen. De reden: steeds scherpere klimaatschommelingen als gevolg van global warming die hier overstromingen en daar extreme droogte meebrengen en het onvermogen van landen die elk bezorgd zijn over hun concurrentiepositie en schuldenlast om daar iets wezenlijks aan te doen.  Plus het feit dat het meer winstgevend wordt om gewassen te kweken voor biobrandstof dan om mensen zonder geld eten te geven.

Tegelijk probeert elk land om zijn concurrentiepositie te verbeteren met productiviteit-verhogende, arbeidstijd verminderende middelen (Duitsland is het voorbeeld) zodat de globale productie steeds minder arbeidsplaatsen behoeft. Wat de creatie van artificiele tewerkstelling voor hen die er de middelen toe hebben niet belet maar de werkgelegenheid in de minder concurrentiele landen verder afkalft, tenzij ze door nog lagere lonen te bieden kapitaal kunnen aantrekken.

Met ander woorden, er is niets opgelost. De voedingsbodem van de opstand  blijft smeulen en zal, als de wind goed zit, weer opflakkeren.  De menselijke wil om te overleven en de kapitalistische wil om winst te maken zijn nog steeds ‘on a collision course’, gedoemd om te botsen.

Wat we zien in Egypte is geen revolutie, alleen een voorsmaakje ervan.  Hoe merkten de passagiers van de Titanic dat er iets aan de hand was? Eerst hoorden ze een luid gekraak, dan begonnen de meubels te schuiven. Dat gekraak horen we nu in Egypte. De meubels worden, nu democratisch, weer gestabiliseerd.  Maar dat herstelt maar even de illusie dat alles ok is. Gelukkig zijn er nu reddingssloepen voor iedereen. Als we ze maar willen zien.

Entry filed under: Afrika, Ekonomie, Samenleving. Tags: , , , .

KUNST EN REVOLUTIE IN EGYPTE Ti-Ta-Tovenaar Reynders is een regelaar

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Trackback this post  |  Subscribe to the comments via RSS Feed


Categorieën

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Doe mee met 1.204 andere volgers


%d bloggers op de volgende wijze: