KHADDAFI’S WOESTENIJ

februari 22, 2011 at 5:18 pm Plaats een reactie

door Jef Coeck

‘Kolonel Khaddafi, die op 1 september 1969 door een staatsgreep aan de macht kwam, is de onbetwiste leider van Lybië. Jarenlang werd hij in één adem genoemd met Saddam Hoessein in Irak en Kim Jong-il in Noord-Korea, maar inmiddels heeft hij zijn leven gebeterd. Waarschijnlijk heeft de toenemende Amerikaanse druk hem aan het denken gezet. Van een schurkenstaat die behoorde tot de As van het Kwaad is Lybië veranderd in een respectabele internationale bondgenoot. Als laatste stap werden begin 2009 de diplomatieke relaties met de Verenigde Staten volledig hersteld. In westerse hoofdsteden is Khaddafi een graag geziene gast.’

Dat schrijft de Nederlandse journalist Gerbert van der Aa (o.m. Elsevier en NRC Handelsblad) in zijn vorig jaar verschenen boek over Lybië, de weerslag van een aantal ‘onofficiële’ reizen. De schrijver betoont een grote sympathie voor de Lybische bevolking en wat minder voor haar leider en diens omgeving.

‘Tegenover het nieuwe buitenlandbeleid staat een praktisch onveranderd binnenlandbeleid. Khaddafi regeert als een dictator. Honderden mensen zitten al jarenlang vast zonder eerlijk proces. Martelen komt veel voor. Officieel zijn Lybiërs volgens Khaddafi vrij om hun mening te uiten. Maar wie dat ook werkelijk doet, loopt een flinke kans te worden vastgezet. Zelfs gerenommeerde politici kunnen van de ene op de andere dag achter de tralies  verdwijnen. Gewone burgers die kritiek leveren, krijgen bezoek van de veiligheidsdienst, waarbij ze in het minst erge geval alleen maar in elkaar worden geslagen.’

De Lockerbie-affaire, een lijnvliegtuig dat boven Schotland wordt opgeblazen, de willekeurige arrestatie van Bulgaarse verpleegsters en Palestijnse artsen, soms komt er wat onaangenaams naar buiten vanuit de Lybische woestijn. Die woestijn bevat toch, voornamelijk, olie. Veel olie. Maar van wat in het land zelf al die jaren is gebeurd komt maar heel weinig naar buiten. Van der Aa ontdekt bijkomende bronnen.

‘De Libische schrijver Hisham Matar, die al jarenlang in Londen woont, schreef een indringend boek over de jaren tachtig. In zijn roman In the Country of Men, in het Nederlands vertaald als Niemandsland, beschrijft Matar de lotgevallen van een Libisch gezin. Een goede vriend van de familie, actief in een illegale beweging die ijvert voor democratie, wordt gearresteerd. Een paar weken later is rechtstreeks op televisie te zien hoe de man wordt opgehangen. Ongeveer tegelijkertijd verdwijnt de vader, die na ernstige martelingen eindelijk weer vrijkomt.’

Het sprekend getuigenis van een toenmalige student Othman. ‘Het was een verschrikkelijke periode. De veroordeelde studenten werden op een stoel gezet met een touw om hun nek, waarna de beul de stoel wegschopte. Sommigen smeekten nog om vergeving, maar daar werd niet naar geluisterd. Na de eerste executie moesten de toeschouwers naar een andere zaal, waar de volgende executie plaatshad. Net als de meeste andere studenten was ik diep geschokt. Om me heen schreeuwden sommigen van ontzetting. Toen ik thuiskwam sloot ik me in mijn kamer op. Twee dagen lang heb ik geen woord kunnen uitbrengen.’

‘Tegenwoordig vinden zelden nog executies plaats in Lybië. Khaddafi heeft openlijk toegegeven dat hij daarmee te ver is gegaan. Maar Othman hecht weinig waarde aan de excuses. ‘Iedereen weet hoe onvoorspelbaar Khaddafi is. In de meer dan veertig jaar dat hij nu aan de macht is, is hij al zo vaak van koers veranderd. Een keer extra kan er ook nog wel bij. De angst voor hem zal altijd blijven bestaan.’ 

Is de angst nu voorgoed doorbroken? Het lijkt er wel op, hoewel Khaddafi’s zonen – vooral Saif – nog veel schade kunnen aanrichten. The old man himself weet blijkbaar ook nog van geen wijken – de Egyptische Moebarak heeft zijn ‘martelaarschap’ krap 48 uur volgehouden.

‘Behalve Noord-Korea kunnen ook andere landen en personen die ageren tegen het Westen nog steeds op grote sympathie van Khaddafi rekenen. De Lybische leider onderhoudt warme contacten met president Hugo Chavez van Venezuela, die in Zuid-Amerika het verzet tegen ‘westers imperialisme’ leidt. Louis Farrakhan, de omstreden leider van de Amerikaanse Nation of Islam, is al jaren een goede vriend van Khaddafi.’

Lybië is Egypte niet. The Guardian schrijft vandaag: ‘In 1948 constateerde een internationale commissie dat de meeste Lybiërs onverschillig stonden tegenover hun regering. Dat is nu wel anders, de meeste Lybiërs zijn extreem gekant tegen de regering. Je kunt het moeilijk een verdienste van Khaddafi noemen, maar het is wel een gevolg van zijn meedogenloos en fantaisistisch bewind. Eindelijk vormen de Lybiërs een eenheid, iets wat ze vroeger ontbeerden.’

Maar ook de analyses van journalisten, optimistisch of niet, moeten de toets van de geschiedenis doorstaan.

http://www.guardian.co.uk/commentisfree/2011/feb/22/libya-gaddafi-destructive-path-editorial?CMP=EMCGT_220211&

Gerbert van der Aa – Khaddafi’s Woestijn/ Reis door het ongrijpbare Libië – 2010, Uitgeverij Nieuw Amsterdam

Hisham Matar – Niemandsland – 2006, Meulenhoff

Entry filed under: Afrika, boeken, Midden Oosten, oorlog. Tags: , , .

Ti-Ta-Tovenaar Reynders is een regelaar ‘FLANDERS’ IS IN AMERIKA GEEN MERK

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Trackback this post  |  Subscribe to the comments via RSS Feed


Categorieën

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Doe mee met 1.204 andere volgers


%d bloggers op de volgende wijze: