BYE BYE BERNIE

maart 19, 2016 at 4:14 am 3 reacties

image

Door Tom Ronse

Een fors ingekorte versie van dit stuk verscheen gisteren in De Morgen.

Na New Hampshire leek er heel even een kansje te bestaan dat Bernie Sanders de nominatie zou winnen. En dan misschien wel het Witte Huis, als zijn tegenstander Trump zou zijn. Sanders versus Trump. Twee NewYorkse vechtjassen in de ring, het zou een leuk spektakel geworden zijn. Maar niet dus. Het was al van bij het begin onwaarschijnlijk dat een bejaarde senator van een dunbevolkte staatje, een jood uit Brooklyn die zich socialist noemt en die niet eens tot de partij behoorde, de presidentskandidaat van de Democraten zou worden. Toch is het merkwaardig dat het tij in Clintons voordeel keerde doordat de grote meerderheid van de zwarte kiezers in het zuiden zich achter haar schaarde. Komt het door Bills “southern charm”? Of door de goede relaties die de Clintons onderhouden met zwarte politici? Ik kan alleszins in Bill’s beleid als president geen reden vinden voor de populariteit van de Clintons in zwart Amerika. Integendeel.

“Clinton –more than any other president- created the current racial undercaste”, schrijft professor Michelle Alexander in haar goed gedocumenteerd boek “The New Jim Crow –Mass Incarceration in the Age of Colorblindness” (2010). Onder geen enkele andere president steeg het aantal zwarten in gevangenschap zo snel als onder Clinton. Hij zorgde voor de expansie en militarisering van de politie. Hij schafte het recht op bijstand af voor alleenstaande moeders. Enzovoort. De lijst van de onder Clinton genomen maatregelen waarvan vooral zwarte Amerikanen het slachtoffer waren is lang.

Dit alles in het kader van “de oorlog tegen drugs” en de noodzaak om te bezuinigen. Maar in praktijk werd die oorlog vooral tegen zwarten gevoerd en werd er in feite niets bezuinigd. Wat veranderde was waar het geld voor gebruikt werd. “De dramatische verschuiving naar bestraffing resulteerde in een massieve herbestemming van de publieke uitgaven”, schrijft Alexander. “Tegen 1996 was het budget voor het gevangeniswezen al twee keer zo groot als dat voor sociale bijstand en voedselbonnen. De fondsen voor social woningbouw werden overgeheveld naar de bouw van gevangenissen. Onder Clinton werd het budget voor sociale woningen met 17 miljard dollar verminderd (een daling van 61%) en het budget voor gevangenissen met 19 miljard dollar verhoogd (een stijging van 171%), waardoor “de constructie van gevangenissen daadwerkelijk het voornaamste overheidsprogramma werd om de stedelijke armen te huisvesten.” (p.57)

De massale opsluiting van jonge zwarten, het politiegeweld, de diepe armoede: het zijn problemen die vandaag heel erg leven in de zwarte gemeenschap en waarvoor Clinton in niet geringe mate verantwoordelijk is. Bernie Sanders hamerde op die thema’s, uit overtuiging en in een vergeefse poging om de zwarte kiezers achter zich te krijgen. Hillary Clinton’s reactie was om Sanders’ thema’s te co-opteren. Om nog luider dan hij te roepen dat de massale opsluiting en repressie van jonge zwarten een schande was. Zonder zelfkritiek weliswaar. Met video-clips van vroeger, uit interviews waarin Hillary de maatregelen prees die ze nu verguist, had Sanders haar in zijn kiesreclame van hypocrisie kunnen beschuldigen.Maar hij deed dat niet. Zoals hij evenmin Clinton’s pijnpunten exploiteerde, de emails en Benghazi, waarover we in de eindstrijd van Republikeinse kant nog meer zullen moeten horen dan ons lief is.

Waarom deed hij dat niet? Omdat hij zijn belofte om een positieve campagne te voeren wou nakomen? Of omdat hij ook wel weet dat hij uiteindelijk moet verliezen en er dus belang bij heeft om zijn relatie met de winnares niet te verknoeien? Ik had het hem graag gevraagd maar natuurlijk heeft Bernie dezer dagen geen tijd voor mij. In 1993 was dat anders. Bernie was toen pas herkozen als congreslid. Hij kon toen nog wel enkele uren vrijmaken voor een gesprek met een jonge Belgische journalist. Mijn interview verscheen in De Morgen en De Groene Amsterdammer. De reden dat er belangstelling voor was, was dat Sanders het enige congreslid was die niet tot een van beide partijen behoorde en die zich bovendien ‘socialist’ durfde noemen in een land waar die term een scheldwoord was geworden.

Misschien maakte hij tijd voor mij omdat hij een boon heeft voor Europeanen. Dat is wat de Republikeinen hem naar het hoofd slingeren; dat hij te veel van Europa houdt, dat hij Amerika meer zoals Europa wil maken. Sanders spreekt dat niet tegen. “ Socialisme betekent voor mij wat jullie in Europa hebben”, zei hij me, “gezondheidszorg als een recht, goedkoop hoger onderwijs, een degelijk sociaal vangnet …” Misschien idealiseerde hij Europa wel een beetje. Maar wat hij toen zei na te streven is hetzelfde als wat hij nu in zijn campagne voorstelt. In tegenstelling tot zovele andere politici, de Clintons niet het minst, kan hem niet vaak verweten worden dat hij zijn huik naar de wind hangt. Dat is een van de redenen van zijn populariteit.

Er zijn vele Democraten in het Congres die min of meer hetzelfde verdedigen als jij”, zei ik hem, “Waarom word je geen Democraat zoals hen?”

Sanders grinnikte. “Ik ben de enige linkse afgevaardigde in het Congres die kan zeggen wat hij denkt. Ik heb geen last van fractiediscipline. Wat kunnen ze doen, me uit de partij gooien?”

Nee dat konden ze niet. Maar wat de Democraten wel hadden gekund was Sanders invloedrijke posities in Congrescomités ontzeggen. Hem isoleren. Dat hebben ze ook niet gedaan. In praktijk werkte Sanders vlot samen met Democraten. In de senaat is hij vice-voorzitter van het invloedrijke Budget-comité.

“Er zijn twee soorten Democraten waarmee ik samenwerk in het Congres”, zei hij me. “Enerzijds de liberals die progressief zijn in kwesties zoals het milieu, abortus, de rechten van vrouwen en homo’s maar die in hun economische standpunten vaak behoudend zijn: ze zijn voor vrijhandelsverdragen en tegen de verhoging van het minimumloon. Aan de andere kant heb je Congresleden die arbeidersdistricten vertegenwoordigen en die als conservatief worden beschouwd omdat ze tegen abortus en homorechten zijn en niet bepaald op de bres staan voor het milieu. Maar ze zijn wel tegen de vrijhandelsverdragen en voor tewerkstellingsprogramma’s. Ik werk met beide groepen samen op verschillende terreinen.”

Sanders was en is wellicht het meest linkse Congreslid, behalve op één punt: gun control. Inzake nationale wetgeving om het wapenbezit in te perken koos hij vaak de kant van de conservatieven, zoals Hillary Clinton niet nalaat om te benadrukken. Ik vroeg hem op hij op dat vlak zijn linkse principes niet wat opzij schoof om in een rurale staat als Vermont, waar veel gejaagd wordt, verkozen te worden.

“Gun control is een stokpaardje van de liberals maar het helpt geen zier om het geweld en de misdaad in dit land in te perken”, antwoordde hij heftig. “Gun control is voor liberals wat de doodstraf is voor conservatieven: een symbool, een schijnoplossing.”

Ik ben er niet tegen, verzekerde hij me. “Maar ik vind dat de federale regering er zich niet mee moet bemoeien. Laat de staten er zelf over beslissen.”

“Het is toch absurd om te beweren dat het geen federaal probleem is als het zo simpel is om wapens van de ene staat naar de andere te brengen”, wierp ik tegen.

“Wapens krijgen veel aandacht maar daar gaat het in feite niet over”, antwoordde Sanders. Wat je zou moeten vragen is dit: waarom schieten zoveel mensen in dit land op elkaar? Als je die vraag niet aanpakt, die te maken heeft met armoede, werkloosheid, gebrek aan degelijk onderwijs, wanhoop, dan kan je zoveel controle op wapens instellen als je wilt maar dat zal het geweld niet stoppen.”

Ik merkte op dat je dat ook zou kunnen zeggen over zijn eigen compromissen met de Democraten in het Congres : dat ze de diepere oorzaken van de problemen niet wegnemen.

“Met dat soort dilemma’s worstel ik voortdurend”, zuchtte Sanders. “Moeten we iets steunen dat niets doet aan de oorzaken van het probleem maar dat tenminste iets doet? Is het soms beter om nee te zeggen, om het systeem in duigen te laten vallen, in plaats van een verziekte situatie proberen op te lappen?”

Een bel rinkelde, gevolgd door een stem uit een luidspreker die de Congresleden verwittigde dat ze nog een kwartier hadden om te stemmen. Waarover er gestemd moest worden heb ik vergeten. We namen de lift naar de kelderverdieping van het gebouw waar Congresleden hun kantoren hebben, en belandden in een brede onderaardse gang die naar het Kapitool (het Congresgebouw) leidde. Andere gangen kwamen er in uit. Het was de eerste keer dat ik in dat netwerk van tunnels was dat onder de straten van Washington diverse overheidsgebouwen met elkaar verbindt. Het was er drukker dan bovengronds.

“Geen van beide partijen dient het algemeen belang”, zei Sanders onderweg, “ze worden beiden gedomineerd door machtige financiele belangen. De Democratische partij heeft nu [in 1993 –TR] alle hefbomen van de macht in handen. Het witte Huis, beide kamers van het Congres. Maar wezenlijk verandert er niets. Voor mij staat het vast dat de Democratische partij niet in staat is om de fundamentele problemen op te lossen.”

Dat zou hij natuurlijk vandaag niet meer zeggen. In 2015 gaf hij zijn onafhankelijk statuut op om zich aan te sluiten bij de Democratische partij en meteen ook haar leiderschap op te eisen. De partij vond dat best. Hij leek hoe dan ook geen kans te maken en Hillary moest toch wat tegenwind krijgen in de voorverkiezingen. Dat die tegenwind haar bijna omver zou blazen had niemand verwacht. Dat ze bleef rechtstaan en zich vandaag zeker kan voelen dat ze de nominatie op zak heeft, dankt ze in grote mate aan de ruggesteun van de Democratische “machine”. De “superdelegates” (de Democratische verkozenen en leiders) staan haast als één man achter haar. Wat impliceert dat een meerderheid van de stemmen voor Sanders niet zou volstaan om te winnen. Het zou een supermeerderheid moeten zijn. Dat is, zeker na de resultaten van dinsdag, geen realistisch persperctief. Dus Bye bye Bernie.

Er wordt hem de verdienste toegeschreven dat hij, ondanks zijn onvermijdelijk verlies, de Democratische partij en haar op voorhand gezalfde kandidaat heeft gedwongen om naar links op te schuiven. Dat valt af te wachten. De Clintons zijn gladde alen. Bill’s strategie om van de Republikeinen te winnen bestond er in om een groot deel van hun programma over te nemen. Het zou niet verbazingwekkend zijn als Hillary dat ook zou doen, zeker als de Republikeinen hun meerderheid in het Congres zouden behouden. Maar ook de grote meerderheid van de Democratische Congresleden is gekant tegen de essentie van Sanders’ programma. Hogere belastingen voor betere sociale voorzieningen, het is niet voor morgen.

Entry filed under: Ekonomie, links, VS. Tags: , , .

VAN DYCK HERLEEFT IN NEW YORK WAAR BLIJFT HET MEDEDOGEN?

3 reacties Add your own

  • 1. JJ Vastiau  |  maart 19, 2016 om 9:17 am

    ” Onder geen enkele andere president steeg het aantal zwarten in gevangenschap zo snel als onder Clinton. Hij zorgde voor de expansie en militarisering van de politie. Hij schafte het recht op bijstand af voor alleenstaande moeders. Enzovoort.”

    Merkwardige argumentatie.

    Is Clinton (Bill dus) verantwoordelijk voor de stijging van het aantal zwarten in de gevangenissen? Ik neem aan dat deze mensen door het gerecht als misdadigers beschouwd worden. En, bij mijn weten, bestaat ook in de US de scheiding van de machten en is de president dus niet verantwoordelijk voor de houding van “het gerecht”.

    “expansie en militarisering van de politie”. Is een maatregel, gericht tegen de misdaad, een maatregel tegen de zwarten? Deze stelling houdt dan in dat de auteur beweeert dat de meeste misdadigers zwarten zijn.

    “Bijstand voor alleenstaande moeders afgeschaft”. Inderdaad zijn de meeste arme alleenstaande moeders in de US zwarten. Maar is dat de schuld van Bill Clinton? De kerel had wel een intens losbandig sexleven, maar zo’n vaart liep het toch niet! 😉

    Dit gezegd zijnde deel ik de mening van de auteur dat het spijtig is dat de establishmentkandidate, Hillary, het zal halen. Enkele jarenn van een niet establishmentkandidat zou de US en de rest van de wereld deugd gedaan hebben. Gemiste kans.

    Beantwoorden
    • 2. tomasronse  |  april 3, 2016 om 4:52 am

      U schrijft: ” Is een maatregel, gericht tegen de misdaad, een maatregel tegen de zwarten?” Dat is inderdaad waar het in de praktijk op neer kwam. Geschat wordt dat 12% van de gebruikers en verkopers van drugs zwarten zijn maar 65% van diegenen die wegens drugs in de gevangenis zitten, zijn zwart. En het is vooral door de opsluiting van druggebruikers (meestal cannabis) dat de gevangenisbevolking zo snel groeide. Alexander schrijft: “Clinton escalated the drug war beyond what conservatives had imagined possible a decade earlier. As the Justice Policy Institute has observed, “the Clinton administration’s “tough on crime” policies resulted in the largest increases in federal and state prison inmates of any president in American history”.

      Beantwoorden
  • 3. jefc  |  maart 19, 2016 om 4:15 pm

    Een helder stuk. Alleen, je bent vergeten de latino’s te plaatsen. Deze in aantal en belangrijkheid toenemende groep steunt kennelijk Hillary tegen Sanders. Nochtans is het deze laatste die voor ze opkomt. Hoe werkt dat dan?

    Beantwoorden

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Trackback this post  |  Subscribe to the comments via RSS Feed


Categorieën

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Doe mee met 1.205 andere volgers


%d bloggers op de volgende wijze: