Archief beheerder

WIT-ZWART FOTOGRAFIE IN KONGO

K 1 AquaBuls_NEW

door Lucas Catherine
 

Een mens houdt nogal wat brol bij en het mooie is, dat als je het lang genoeg bijhoudt het antiek wordt, of toch minstens vintage.
Zo heb ik enkele fotocamera’s teruggevonden tijdens een reshuffle van dingen die nu te oud zijn om nog weg te gooien. Met eentje, een echte Kodak heb ik zelf mijn eerste foto’s gemaakt. Het is zo een zwarte doos met als objectief een stukje  geslepen glas dat toen voor een lens doorging. Het filmrolletje was nog gedeeltelijk in papier.
En toeval bestaat niet, maar ik was net het reisboek van onze Brusselse burgemeester Charles Buls (1881-1899) in Congo aan het lezen, uit de tijd dat Congo nog Kongo was. ‘Croquis Congolais’ (1899). Zoals alle flaminganten toen schreef hij het liefst in het Frans. Hij had zo’n Kodak mee. Dat concludeer ik tenminste uit dit fragment: “Iets verder duiken twee Zwarte Eva’s op. Ze zijn nog onberoerd door de beschaving en reageren niet wanneer ik mijn Kodak op hen richt…”

 

K 2 Kodak1898

 

Dat kon dus dankzij Kodak. De fotografie had net een grote sprong gemaakt. In 1888 bracht George Eastman de eerste camera met rolfilm voor het grote publiek op de markt met de slogan: “You press the button, we do the rest!”. Of in de versie van De Nieuwe Snaar, honderd jaar later:

“Ja zo’n prachtstuk voor m’n lens

is mijn allergrootste wens

‘k hoef alleen maar goed te mikken

in de hoop dat het zou klikken.”

De camera kreeg de naam KODAK. Je kon hier honderd snapshots mee maken, dan was de filmrol op. Je stuurde dan je camera met film naar Eastman-Kodak en je kreeg je foto’s afgedrukt terug en een nieuwe camera met een nieuwe film. In 1891 volgde dan de eerste echte  losse rolfilm.

Charles Buls had dus zo’n Kodak van het allerlaatste model mee. Tien jaar eerder was dit nog niet mogelijk. Toen werkte men nog op glasplaten. Ze hadden een lange belichtingstijd nodig. De camera moest onbeweeglijk op een statief staan en ze moesten dadelijk ontwikkeld en gefixeerd worden.

 

K 3 Stanleyglas_NEW

 

De glasplaat is gebroken en in het glas is het onderschrift gegrift, zoals toen gebruikelijk was.

 

Dit kon men nog niet reproduceren in boeken. Stanley zal dan ook zijn boeken illustreren met gravures naar zijn foto’s. Het had zo zijn voordeel voor deze sensatiejournalist, ingehuurd door Leopold II om bij een groot publiek zijn kolonisatie te promoten. Hij kon daarmee zijn verhaal nog sensationeler maken, zoals met deze gravure over hoe hij omging met zijn eigen mensen.

 K 4 StanleySchiet_NEW

Ook Jerôme Becker die Karema, de eerste Belgische kolonie in Afrika had bestuurd kende dit technisch probleem toen hij in 1887 zijn boek uitgaf: La Vie en Afrique. Becker had nochtans een fotocamera en 200 glasplaten mee genomen, net als de producten voor ontwikkeling en fixering. Zijn boek is echter niet met foto’s geïllustreerd maar met tekeningen naar zijn foto’s.
In 1897 bij de Koloniale tentoonstelling in Tervuren kon dit al wel. In het begeleidend boek “L’Etat Indépendant du Congo à l’Exposition de Bruxelles” staan al enkele foto’s, maar sterk geposeerde en vooral tekeningen naar foto’s. De foto’s die Stanley twintig jaar voor Buls in Kongo maakte, trekken dan ook op niets. Dit is een van de betere:

 

K 5 Stanleyrivier_NEW

 

Een alternatief middel voor de eerste toeristen was dan ook de waterverftekening. Buls zal de twee technieken toepassen. Zijn aquarel van de stroom spreekt dan ook meer aan: zie de illustratie bovenaan dit stuk.

 

Die foto’s waren in zwart-wit, maar inhoudelijk eerder wit over zwart. Ze vertellen veel over hoe de witten over de zwarten dachten. Erg stereotiep. Neem deze – onscherp want niet op glasplaat maar met een rolfilm Kodak genomen – foto van Charles Buls: Les Eves Noires:

 


K 6 Eva's 001

De foto is dan wel flou, het stereotype is  haarscherp. Om nogmaals De Nieuwe Snaar te citeren:

“Want de angst voor het cliché

levert nooit een goed idee

Dat is het drama

In de fotografie.”

 

En het veranderde niet met de komst van de kleurfilm. Integendeel, de stereotypen werden nog groter. Ik ben het dan ook grondig oneens met Simon & Garfunkel toen die zongen: “Mama don’t take my Kodachrome away. Makes you think all the world’s a sunny day, oh yeah!”
Stereotypen in kleur zijn nog gevaarlijker dan die in zwart-wit. Doe ze weg, zoals De Nieuwe Snaar zingt:

“Als ik in mijn donkere kamer
Al die foto’s overzie
Zoek ik dikwijls naar een hamer…”

En, sorry aan De Nieuwe Snaar voor deze niet zo ortodoxe interpretatie van hun liedje.

mei 22, 2016 at 4:41 pm 2 reacties

TSJERNOBYL REVISITED

Het is vandaag 30 jaar geleden dat de grootste kernramp tot nog toe plaatsvond in Tsjernobyl, Sovjet-Unie. Bij ons maakte men zich toen geen zorgen, zoals men dat ook vandaag doet – zelfs als buurlanden beginnen te protesteren tegen scheurtjes, incidenten, sabotage (?), ongelukjes. Kernenergie blijft voor de overheid en de elektriciteitsbonzen ‘untouchable’.

Herlees daarom het stuk dat ik vijf jaar geleden schreef en waar geen officiële hond of kat een woord over loste. Verbijsterend, toch?

https://salonvansisyphus.wordpress.com/2011/03/17/verjaardag-tsjernobyl-25-jaar-geen-paniek/

Open ook je ogen op : http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/1.2637058

april 26, 2016 at 12:37 pm 2 reacties

IK BEN GEEN SARDIEN, DAT HEB JE GOED GEZIEN

BC 1 Rock_Werchter_Rock_Werchter

door Bor Cobbaut

In mijn jonge leven heb ik het altijd moeilijk om mij te mengen in een grote menigte.

“Ben je bang voor mensen? Kan je niet tegen de drukte van iedereen om je heen?”

Dat is wat ze dan vragen. Hoewel dit 2 ja/nee-vragen zijn, kan ik niet zomaar antwoorden met ja of nee. Mijn antwoord is misschien net iets moeilijker dan dat.

Bijvoorbeeld: waarom ga ik niet naar Rock Werchter en ben ik niet van plan om ooit naar Rock Werchter te gaan? Ik ben toch een groot muziekliefhebber?

Hier zijn meerdere redenen voor. Ten eerste, omdat de bands mij vaak niet kunnen overhalen om zoveel geld uit te geven voor hun optredens. Neen, ik ben geen gierige Hollander zoals het cliché altijd beweert. Is het dan zo raar dat ik niet sta te popelen om Paul McCartney, Iggy Pop, Red Hot Chili Peppers en The Offspring op hun oude dag nog te horen kreunen door de microfoon? Vanbinnen weten ze het toch zelf ook: hun goede periode is gepasseerd! Legendarische bands: akkoord. Vandaag de dag legendarische optredens: niet akkoord. Dat er een paar ouwe sloebers zijn die uit pure nostalgie voor een laatste keer McCartney willen zien optreden, daar kan ik nog inkomen. Maar ik niet. Per dag op Werchter zijn er 2, misschien 3 groepen die ik eventueel wel wil zien. Eventueel, niet per sé. Dat is mij geen €230 waard.

Maar de grootste reden waarom ik niet naar Rock Werchter, Coachella of Tomorrowland wil gaan is het volk. Want ja, het is waar: ik kan niet tegen te veel drukte. Ik kan er niet tegen dat iedereen samengepakt zit als sardines in eenblik. Geen plaats om te bewegen, meegaand met de stroom, niet nadenkend, niet genietend van de muziek. Terwijl iedereen ‘the time of their life’ aan het vieren is, doe ik dat niet. Ik pas er kennelijk niet bij. Ik voel niet hetzelfde als zij. Ik ben geen deel van het sardienenblik. Ik ben een haring die ze in de verkeerde verpakking hebben gestoken.
BC 2 (2)

Nog een voorbeeld: “Waarom ga je zo weinig uit? Je woont toch in Gent? De Overpoort is vlak bij je huis! Dat is toch superhandig! Je moet toch van het leven genieten als je die kans hebt? Je zit in je studieperiode, de fleur van je leven!”

“Je hebt helemaal gelijk!” antwoord ik dan. “En ik doe in mijn fleur van mijn leven wat ik wil! Moei je met je eigen zaken!” wil ik er dan eigenlijk nog bij zeggen, maar uit ervaring blijkt dat dit om de één of andere reden nogal agressief overkomt. Ach ja, het zal wel aan mij liggen zeker…

Neen, ik ben niet bang van de mensen in een dansclub! Ik ben echter wel bang dat ik mij niet zal kunnen inhouden om iemand op zijn gezicht te slaan. Ik ben van nature niet agressief, geloof mij. Maar ik weet dat de meerderheid van de mensen me gewoon irriteert. Hun manier van praten, hun onverantwoordelijkheid, de manier waarop ze naar je kijken als je niet om het kwartier een shot wodka drinkt, hun egocentrisch gedrag en eigenlijk vooral hun irritante omgang met onbekenden. Ik moet dan zo hard mijn best doen om… nu ja… kalm te blijven dat ik zo’n soort situaties het liefst vermijd.

 

Laatste voorbeeld: “Hey, gaan we samen iets drinken op café vanavond?”

“Oh ja, superleuk idee! Ik vraag de hele klas om mee te komen. Hoe meer, hoe liever!”

Neen! Dat is niet wat ik had gevraagd! Ik wou met jou iets gaan drinken. Alleen, of misschien met nog 1 of 2 andere mensen. Niet met de hele klas! Ik ga heel graag op café, maar niet met een groep van 20 man. Het is al niet zo praktisch om een café te vinden dat genoeg plaats biedt om 20 mensen samen te zetten, maar het is ook gewoon niet leuk. Je zit naast 2 mensen die je misschien niet interesseren, en je kan amper verstaan wat ze zeggen omdat je een conversatie aan de overkant van de tafel probeert te volgen. Ik ben geen egoïst, iedereen mag iets gaan drinken met mij. Maar niet allemaal tegelijk!

Als je met meer dan 5 mensen bent, blijven alle conversaties zeer oppervlakkig. “Slecht weer vandaag hé? Heb je dat filmpje op facebook al gezien? Hoe zit het met je studies?…”

Dat zijn toevallig net de conversaties waar ik de grootste hekel aan heb. Als ik vraag om op café te gaan, is dat omdat ik over andere dingen wil praten dan de dagelijkse onderwerpen. Het maakt niet uit over wat, maar niet over alledaagse dingen.

BC 3

Conclusie:

Kan ik niet goed tegen de drukte van veel mensen? Ja, want dat ergert mij mateloos!

Ben ik bang voor grote menigtes? Neen, ik ben niet bang van de menigtes zelf, maar ik ben bang dat ik zot word als ik te lang in een grote menigte verblijf. En wie mij raar of gestoord noemt na dit te lezen: Bedankt voor het compliment!

Peace to the world,
The Typing Maniac

(p.s. Ik ben mij er van bewust dat het woord ‘sardien’ niet correct is, maar anders rijmde mijn titel niet en dat vond ik jammer)

Bor Cobbaut (21) is student Hogeschool Gent

 

april 21, 2016 at 3:00 pm 2 reacties

PRE-HISTORIE VAN CHAUVET: OUDER DAN GEDACHT

chauvet 4

door Pieter van Doren

De grotschilderingen in de beroemde grot van Chauvet in ­Vallon Pont d’Arc (Ardèche) zijn inderdaad ruim 30.000 jaar oud, bevestigen fysici na uitgebreid onderzoek. Er is al een hele tijd een discussie aan de gang tussen fysici, die op basis van radioactieve dateringstechnieken bij 30.000 en meer jaar uitkomen, en kunst­historici, die op basis van stijl­argumenten zeker 10.000 jaar ­jonger uitkomen. Die discussie is nu wel definitief beslecht. Zeggen de fysici.

De grot werd in 1994 toevallig ontdekt door Jean-Marie Chauvet, en veroorzaakte meteen sensatie. Duizend schitterende schetsen van paarden, leeuwen, neushoorns en beren zetten haar op het niveau van het Spaanse Altamira en het Franse Lascaux. Ze getuigt van de dageraad van de menselijke kunst, zeg maar.

chauvet 2

Maar wanneer viel die dageraad? Datering van het houtskool waarmee sommige tekeningen werden gemaakt, kwam ergens rond dertigduizend jaar geleden uit, plus of min een paar duizend jaar. Daarmee is ze dubbel zo oud als Lascaux en hoort ze bij de oudste menselijke producties van schoonheid. Even oud als die van Sulawesi in Indonesië, maar nog altijd ruim 10.000 jaar jonger dan sommige Spaanse grotten.

Hola hola, zo lang geleden was de mens nog niet verfijnd genoeg voor dit niveau van kunst, zeiden kunsthistorici dan weer. De stijl die in Chauvet gehanteerd wordt is magdalénien, en alle uitingen van die cultuur zijn jonger dan 17.000 jaar. Ergens een meetfoutje gemaakt?

De fysici gingen aan de slag met chloor 36-datering, een variant van de klassieke koolstof 14-methode, en kwamen wéér bij dertigduizend jaar uit. Maar de culturo’s plooiden niet. Waarop de fysici zich rechtzetten. Anita Quiles en collega’s verzamelden ruim 250 dateringen van houtskool van vloer en wanden van de grot en van 23 tekeningen, met vier verschillende technieken. Die legden ze samen met dateringen van rotswand en druipsteen onder en ­bovenop de afbeeldingen. ‘Het moeilijkste was nog om de stukjes houtskool te bereiken die ver ­lagen van het metalen looppad waarop we moesten blijven.’

Resultaat: de grot werd bewoond tussen 37.000 en 33.500 jaar geleden, en opnieuw van 31.000 tot 28.000 jaar geleden, zo rapporteren ze in de jongste PNAS. Tot 33.000 jaar geleden moesten de bewoners wel uitkijken, want geregeld hadden ze last van krakers: holenberen die de grot ook een leuke woonst vonden. Bijna alle houtskooltekeningen werden in de oudste bewoningsperiode gemaakt, maar wel in verschillende fasen: ze overlappen elkaar wel eens, en de ene is doorgekrabd door beren, terwijl de andere net over die berensporen heen gaat.

chauvet 3

Replica

Beren waren niet de grootste bedreiging voor de tekeningen; dat zijn toeristen. Daarom is de grot nooit opengesteld voor bezoekers. Vorig jaar in april werd een replicagrot geopend, zoals men dat ook voor Lascaux heeft gedaan – al was dat in het laatste geval nadat de schade veroorzaakt was, en niet ter voorkoming van schade.

Maar dat mensen de grot nog zouden zijn binnengekomen nadat ze 21.000 jaar geleden door vallend steenslag werd verzegeld, sluiten de onderzoekers uit. De enige mogelijkheid is langs een verticale koker van tachtig meter diep, of langs een ingang helemaal langs de andere kant van een plateau. Van daaruit zouden de kunstenaars met hun verfpotjes een twee kilometer lange onderaardse, aardedonkere en zo goed als onbegaanbare karststeenroute hebben moeten volgen, om in de grot te komen. En daarna weer terug: zo goed als onmogelijk, menen de Fransen.

lees ook: https://salonvansisyphus.wordpress.com/tag/chauvet/

april 12, 2016 at 1:34 pm Een reactie plaatsen

WAAR BLIJFT HET MEDEDOGEN?

Erb di 6

door Walter Zinzen

 

 

Overal weerklinkt in deze Passietijd het “Erbarme Dich” dankzij het Klara-festival, dat in het teken staat van passie en compassie, lijden en mede-lijden. De Mattheuspassie van Bach : ze is onsterfelijk en niet alleen voor gelovigen , die lijden en dood van Jezus Christus herdenken.

Maar van erbarmen, medelijden  of  mededogen is in het dagelijkse leven weinig of niets te merken. Vleesloze dagen ja, dat magere surrogaat van wat eertijds de Vasten was, maar een gedachte aan degenen die niet alleen geen vlees maar ook weinig anders te eten hebben kan er niet af. Althans niet bij de politieke klasse.

Een christelijke provinciegouverneur roept zijn medeburgers op vluchtelingen geen voedsel te geven, vergetend dat zijn godsdienst gegrondvest is op de werken van barmhartigheid , waarvan het eerste luidt  ‘het spijzen van de hongerigen ‘. Een socialistische burgemeester scheldt een priester uit omdat die het christelijke oerbeginsel ‘bemint uw naaste als uzelve” toepast. Een andere burgemeester, een liberaal, niet gehinderd door welk christelijk voorschrift  dan ook , liegt er op los dat het een aard is om de vluchtelingen in zijn gemeente te belasteren.

Ondertussen wordt met leedvermaak gereageerd op de “zwarte dag” , die bondskanselier Merkel afgelopen zondag zou hebben gekend omdat DE Duitse kiezer haar vluchtelingenbeleid – gebaseerd op mededogen – zou hebben afgekeurd. In werkelijkheid heeft haar partij , de CDU , verloren omdat ze haar eigen leidster niet heeft gesteund. Groen en rood deden dat wel – en wonnen in twee van de drie deelstaten. Zeker , de Alternative für Deutschland, een xenofoob extreem-rechts allegaartje, brak overal door , niet toevallig vooral in de enige gewezen DDR-staat, waar regionale verkiezingen werden gehouden. Maar zelfs daar stemde 75 % van de kiezers niet voor de AfD. Hoezo, dé Duitsers hebben Merkel afgewezen?

Het cynische leedvermaak siert onze politici niet. Piet Chielens, de directeur van het Ieperse oorlogsmuseum In Flanders Fields, zegt over de bondskanselier terecht dat ze meer ruggengraat heeft  dan de rest van de Europese club samen. Naar onze eigen Merkel is het hoe dan ook zoeken met een vergrootglas.  Wat we wel hebben is onze eigen Alternative: deAlternative für Belgien, beter bekend als N-VA. Grenzen dicht is haar oplossing .

Bart De Wever wil nu zelfs asiel onmogelijk maken. Andere patijen volgen. De vluchtelingen moeten in de eigen regio opgevangen worden. Belgische politici , die in die regio tranen in de ogen kregen bij het aanschouwen van alle ellende daar, roepen bij hun terugkeer dat ze toch niet gerust zijn als ze al die moslims over de Antwerpse Meir zien lopen. Wil iemand onze politieke  genieën er eens op wijzen dat de tienduizenden Belgische vluchtelingen tijdens WO I voor ’t grootste deel naar huis zijn teruggekeerd maar pas als de oorlog voorbij was ?

Nooit meer oorlog, was dat toen niet uw slagzin,  dames en heren flaminganten? Hoe rijmt u dat met de wens van uw bloedeigen minister van defensie om nu ook in Syrië te gaan bombarderen? Alvast potentiële vluchtelingen “ausradieren” zodat ze ons beschaafde Westen niet meer kùnnen lastig vallen, want bedolven onder het puin van Belgische bommen?
Christenen, die niet meer christelijk zijn, nationalisten die hun eigen ideologie verraden, liberalen en socialisten die hun humanisme bij de schroothoop zetten : erbarme dich , mein Gott !

Dit stuk werd eerst aangeboden aan De Standaard, die het niet plaatste vanwege ‘ruimteproblemen’…

maart 21, 2016 at 12:08 pm 3 reacties

N I E U W S S P R A A K III

nssp

door Jef Coeck


antimisbruikbepaling
Bv. Gas-boetes. Verbod door een overheid, ter beteugeling van een misbruik. Er zijn ook pro-misbruikbepalingen maar die heten dan: gaten in de wet. Of achterpoortjes.

baaltaal
‘Ik heb er genoeg van!’ en de duizenden varianten daarop, elke dag weer op tv. Door geïnterviewden, debaters, en vooral door gewone kijkers thuis.

bankwarenhuis
De impliciete staatsgarantie die vroeger voor gewone depositobanken gold, slaat nu op een soort bankwarenhuizen die alles doen, inclusief grote risico’s nemen. (John Vandaele)

besparing
Bij de aanmaak van de staatsbegroting wordt de discussie vaak vertroebeld door ideologische verschillen die semantisch gecamoufleerd worden. ‘Besparingen of nieuwe inkomsten?’ Versta: minder subsidies en overheidspersoneel, of nieuwe inkomsten? Anders gezegd: ontslagen of nieuwe belastingen? Het eerste is wat de liberalen willen, het tweede de socialisten. De realiteit is veel ingewikkelder, omdat de termen te vaag zijn (gehouden). Als men overheidspersoneel ontslaat, betekent dat toch automatisch nieuwe inkomsten? Maar ook nieuwe uitgaven, want stijgende werkloosheid. En als men nieuwe belastingen heft, zal een aantal bedrijven failliet gaan met gevolg: stijgende werkloosheid. De term ‘besparing’ is dus niet hanteerbeer bij begrotingsdebatten zonder een handboek vol voetnoten. Die leiden dan weer tot uitstel en nieuwe verliezen voor de staat.

bevrijdingsnationalisme
Bij het proces van dekolonisering, in de jaren 50-60 van de vorige eeuw, maakten landen zich vrij van hun doorgaans Westerse kolonisator. Dit ging vaak gepaard met opstoten van nationalisme, of althans iets wat er op leek. Alles wat uit eigen land kwam of erin ging was goed, alles daarbuiten slecht. Het bestaat nog. Neem de Koerden. Of de Taliban.

bunkermentaliteit
Een vorm van politiek bedrog. Meermaals gebruikt voor de Israëlische premier Netanyahu, die voortdurend zegt vrede met de Palestijnen te willen en tegelijk alles doet om ze te boycotten, te verdrijven of uit te roeien. Hij verschanst zich in het eigen gelijk. De man (‘Bibi’) ziet er ook uit als een bunker.

containerwoord of –begrip
Je neemt wat letters bij elkaar die lijken een woord te vormen dat begrijpelijk is. Zonder nadenken nemen we aan de betekenis ervan te kennen. Maar als je er andere betekenissen aan geeft, klopt het ook. Alsof betekenissen afval zijn, die je in een container gooit, die ze bijhoudt tot ze vanzelf verdwijnen of verrotten.

cruciaal
Bijzonder zwaarwichtig. Zoals het kruis van Jezus? Als iets cruciaal is moeten we op straf van doodzonde geloven dat het betrokken voorwerp/onderwerp met bijzondere eerbied behandeld dient te worden door de persoon die het woord gebruikt. Journalisten zijn er dol op.

demotie
Sommigen pleiten ervoor: werknemers minder betalen naarmate ze ouder worden (en dus minder presteren?) Kost meer dan het oplevert, vinden Nederlandse professoren. (de Volkskrant). Demotie gaat vaak gepaard met emotie.

deweverisering
‘Vlaanderen is aan het deweveriseren’, vinden de Franstalige commentatoren Francis Van de Woestijne (La Libre Belgique) en Béatrice Delvaux (Le Soir). ‘De Wever is een icoon geworden in Vlaanderen. Een afscheiding van Abbé Pierre, van Moeder Theresa, van Ghandi, van Aung San Suu Kyi, van Nelson Mandela: l’intouchable’ (La Libre) ‘Er is geen oppositie meer tegen de N-VA’. (uit De Standaard)

disfunctioneel gezin
eufemisme voor ‘ontwricht’ gezin. Wat eigenlijk fout is, want disfunctioneel betekent volgens het woordenboek ‘ontwrichtend’ – wat ook kan, natuurlijk. Toegepast op onze zes regeringen klopt het in alle opzichten.

donatie
gift, schenking, bv. aan de Koninklijke Schenking (niet zeggen: Koninklijke Donatie)

doorbraak
Voorbeeld van een containerbegrip. We zien de lettertjes, ze zijn simpel en we denken ze te begrijpen. Bij nader inzien weten we niet wat ze inhouden. In de jaren 50 was Doorbraak een publicatie van de Vlaamse Volksbeweging. In de jaren 80: een streefdoel van de SP en haar nieuwe voorzitter Van Miert. Nu: een crypto-propagandaorgaan van de NVA. Wijlen Johan Anthierens placht hiervoor consequent het woord ‘doorbraaksel’ te gebruiken.

dotatie
financieel faveurtje voor lid van het Koningshuis/ of voor een politieke partij

down-to-earth
Wordt in Ned. teksten wel gebruikt in de betekenis van ‘laagbijdegronds’, wat fout is. Het betekent: nuchter, zonder franje, geen kapsones. Louis Tobback is down-to-earth, niet omdat hij zo klein van gestalte is maar omdat hij doorgaans onverbloemd zegt wat hij meent.

exitgesprek
Gesprek tussen de leiding en één of meer leden van een groep, vereniging of partij, over het verlaten van de groep. Een van de langdurigste exitgesprekken was, voor zover bekend, dat van senator Rik Torfs met het bestuur van zijn partij CD&V. Tenzij het pure semantiek was.

marktlimieten
Professor-econoom Paul De Grauwe schreef De Limieten van de Markt. Zijn basisstelling is dat als de markt aan zichzelf wordt overgelaten, ze onvoldoende goed het algemeen belang dient en dat niet iedereen een billijk deel van de economische welvaart krijgt. Dat kan de democratische steun voor een markteconomie ondermijnen, waardoor die steun op termijn zelfs kan verdwijnen. Een markt die niet beteugeld wordt leidt, leidt niet tot economische groei maar tot groeiende ongelijkheid en verliest zo haar democratische backing. Er zijn politici die vinden dat de markt zichzelf reguleert en dus geen enkele beperking verdraagt. We hebben de jongste jaren al gezien tot welke rampen dat leidt. Naar gevreesd moet worden hebben we het laatste nog niet gezien.

semantiek
In de taalkunde betekent het: de leer van de betekenis van woorden. In het dagelijkse vooral politieke taalgebruik is het een eufemisme voor ‘gezwets, onzin,. Semantische discussies zijn dagelijks voorhanden op de televisie, vaak in zogenaamd informatieve programma’s. De discussie over confederalisme is tot op heden puur semantisch. Die over de begroting ook. Semantiek hangt vaak aaneen met leugens.

(wordt vervolgd)

maart 12, 2016 at 1:02 pm 2 reacties

KONGOBOOT

De Charlesville in Matadi

De Charlesville in Matadi

 

door Lucas Catherine
Zij waren voor mij een mysterie. In het gehucht waar ik opgroeide kwamen kindjes niet met de ooievaar. Er circuleerden twee andere versies. Ze groeiden als kolen, niet overdrachtelijk, maar letterlijk. Zoals alle werkmensen die net buiten Brussel woonden hadden wij een tuin die diende als tweede inkomen. Aardappelen voor gans het jaar; boontjes en andere groenten die met weckpotten werden ‘gesteriliseerd’ voor consumptie tijdens de winter, en wortels en kolen die werden ingegraven. Als handboek gebruikte mijn vader de zadencatalogus van de Waalse firma Gonthier, toen wereldberoemd bij alle Belgische tuinders. En daarin stond een foto waar ik geweldig onder de indruk van was. Een witte kool en een rode kool en in de krop van de ene zat het hoofdje van een witte baby, in de andere van een negertje. Kinderen kwamen uit de kool. Erg geloofwaardig want 65 jaar geleden moest fotoshop nog worden uitgevonden. Toch twijfelde ik. Ik heb als peuter massa’s kolen gezien, bij ons en in de tuinen van de buren, maar nooit een kinderkopje.

En toen diste men mij het verhaal op dat kinderen kwamen met de Kongoboot en als een vrouw een misval had dan was zij met haar kindje van de loopplank gevallen. Erg voor dat kindje en voor de moeder in het ziekenhuis. Zo iets viel minder te controleren. Alhoewel, met een vader als spoorarbeider reden wij gratis met de trein en een van onze uitstappen was naar Antwerpen sporen en daar aan het Steen kijken naar de arriverende Kongoboten.

De Kongoboot voor het Steen inn Antwerpen

De Kongoboot voor het Steen in Antwerpen

Nooit een kindje aan land zien brengen. Maar sindsdien hou ik van Kongoboten en de verhalen er rond. In België werd maar voor het eerst een Kongoboot gebouwd in 1912, door Cockerill Hoboken. Daarvoor werden ze geïmporteerd uit Engeland. Zo ook de Albertville die in 1898 naar Kongo vertrok. Hij was net in april afgeleverd door de scheepswerven van Middlesborough (UK). Het schip was 107 meter lang en 13 meter breed en in juni vervoerde hij zestig prominente gasten die in Kinshasa de eerste spoorlijn van Kongo gingen inhuldigen. Een verhaal dat ik elders ga vertellen.

De reis duurde 21 dagen. En dat gaat wel vervelen. En wat doe je dan. Drinken! Soms doe ik wel eens research en zo ben ik op de aantekeningen van de barman gestoten. Er werd wat afgedronken. De barman van de boot heeft wat er aller-retour werd opgedronken mooi opgelijst:
4.000 flessen Saint-Emilion 1892.
1.200 flessen Château Roques 1897
een paar duizend ‘goedkope’ rode Bordeaux en Bourgogne.
2.500 flessen witte wijn (Moesel, Rijn, Sauternes)
3.000 flessen Champagne, van het huis F.Secondé, champagne fabrikant in Sillery. Nog altijd een bekend Champagne merk. Die had indertijd een expeditie van Stanley mee gesponsord en daar waren de Belgen hem nog altijd dankbaar voor.
Verder:
300 flessen Fine (Cognac)
200 flessen Oud-Hasseltse Jenever
enkele honderden flessen apertiefdranken en pousse-cafés.
1000 flessen oude Porto (cru 1847 en 1865)
en duizenden flessen bier, gaande van bock tot geuze-lambiek.

Kongoboot_2  Een vlugge schatting levert dan ook zes flessen per passagier per dag.
En zatte mensen vertellen flauwe moppen. Op die reis zat ook een verslaggever van wat toen de Vlaamse kwaliteitskrant was: Het Laatste Nieuws, Camille Verhé en toen ze de Kongo opvaarden waren de passagiers aan het drinken en aan het eten. De Kongolezen op de oever begroetten hen al dansend en Verhé schrijft dan: “Weet gij wat het verschil is tusschen die negertjes en ons? – ? – Die ventjes spelen buiten en wij…spelen binnen.” Waarschijnlijk na zijn zesde fles.
Wat ze te eten kregen weet ik niet. Wel wat ze later, in de jaren 1930 op de Leopoldville te eten kregen. Dankzij een menu uit ons familie-archief. Dit is de menukaart van 31 januari 1937. Ik geef voor wie niet thuis is in de geschriften van Antonin Carême of Auguste Escoffier de basisingrediënten:

Menukaaart van de Leopoldville in de jaren 30

Menukaaart van de Leopoldville in de jaren 30

L’Orange Persanne
Koude schijfjes sinaasappel overgoten met een saus op basis van ingekookte suiker, azijn en sinaassap met daarin de zeste van de sinaasappel, die daarna in kleine stripjes wordt gesneden.

Le Bisque de Langoustines Cleveland
Een klassieke bisque waarin de cognac vervangen wordt door Bourbon (al dan niet uit Cleveland)

Les Paupiettes de Sole Bosniaque
Tongrolletjes bereid met ui, wortel, champignons, truffels, witte wijn en een toets paprika.

La Croustade de Riz de Veau Pétrograd
Riz de Veau in bladerdeeg, bereid met een fond, witte wijn en op het einde met een klein glas vodka.

La Selle d’Agneau Windsor
Schaap gevuld met boter, peterselie en een droge Duxelles (gesnipperde champignons met ui en kruiden).

Le Chapon du Mans Orléandais
Een kapoen (of gewoon een Mechelse koekoek) klaar gemaakt met ui, wortel, look, tomaat, vinaigre d’Orléans, room en een bussel dragon.

La Chaumière Suisse
Zwitserse kaas gepresenteerd op een bed van stro.

Le Gateau Léopoldville
Een Matadi-taart (met zwarte chocolade en crème fraiche)

La coupe de Fruits

Le Moka

Als ik teveel gegeten heb dan droom ik niet van Welsh Rarebit zoals indertijd de stripfiguur van Winsor McCay maar van Matadi en Kongoboten.
Van Lucas Catherine verschijnt dit najaar bij uitgeverij EPO het boek: Kongo, Wit over Zwart (1608-1898).

maart 3, 2016 at 2:49 pm Een reactie plaatsen

Oudere berichten


Categorieën

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Doe mee met 1.059 andere volgers


Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

Doe mee met 1.059 andere volgers