Posts filed under ‘Azie’

EN HOE WAS HET W’E’E R IN SYRIË?

Damascus in betere tijden

Damascus in betere tijden

 

door Jef Coeck


De grote gebeurtenissen van de jongste tijd zijn flink verstrengeld geraakt. De oorlog in Syrië, IS en de aanslagen in Parijs, de dringende klimaatconferentie (en haar oplossing?) zijn niet los van elkaar te zien – om alleen die zwaarwichtige feiten te noemen.

Eerst Syrië. Daar loopt het regenseizoen van november tot april. Het is een absolute noodzaak voor de landbouw en dan nog een heel partiële. Slechts een derde van de Syrische landbouwbedrijven beschikt over een irrigatiesysteem. De rest van het land hangt volledig af van wat de ‘hemel’ wil verschaffen.

In de winter van 2007 kon er nauwelijks sprake zijn van een regenseizoen. Het volgende jaar bereikte de droogte een absoluut record. Geen gewassen: geen voedsel voor de kuddes en de prijzen van de menselijke voedingswaren verdubbelden.

Volgens een uitgelekte diplomatieke nota, zomer 2008, sloeg de Syrische minister van landbouw alarm bij de Verenigde Naties. Hij liet weten dat zijn land ‘genendeels in staat was af te rekenen met de economische en sociale gevolgen van de droogte’. De Syrische vertegenwoordiger bij de VN-Organisatie voor Voedsel en Landbouw richtte zich tot Amerikaanse regeringsambtenaren met de schokkende mededeling dat de toestand een ‘perfecte storm’ kon veroorzaken, die ’s lands stabiliteit zou ondermijnen. Hij vroeg dringend om hulp. Nog steeds volgens die nota bleven de Amerikanen er onbewogen bij en reageerden niet.

De daarop volgende jaren bleef de droogte aanhouden. Honderdduizenden mensen vluchtten van het platteland naar steden als Homs, Damascus en Aleppo. Daar troffen ze al meer dan een miljoen wanhopige Iraakse vluchtelingen aan. De Amerikaanse activiste en milieu-experte Naomi Klein zegt:

Syrische landbouw nu

Syrische landbouw nu

‘Zonder stabiel klimaat is er geen vrede mogelijk.’

Op de lijst van verschrikkingen die tot de Syrische burgeroorlog hebben geleid, moeten we dus zeker aanstippen: de droogte, de onbetaalbare voedselprijzen, de massa’s interne klimaatvluchtelingen, de horden mensen die zich vestigden in toch al overbevolkte steden. Akkoord, dat is allemaal samen nog iets minder erg dan de brutale onderdrukking door het regime van Bashir-al-Assad. Dat kwam er dus nog bij.

De Amerikaanse buitenlandminister John Kerry legde in een recente toespraak de link tussen de jaren van droogte en de aan gang zijnde oorlog. Kerry ging verder: ‘Omdat de huidige wereld zo sterk onderling verbonden is – economisch, technologisch, militair, op elke denkbare wijze – kan instabiliteit op een willekeurige plaats een bedreiging vormen voor de stabiliteit overal.’ Dat was een duidelijke allusie op IS(IS) dat opdook uit de chaos van de burgeroorlog. Drie dagen na de toespraak van Kerry vond de massaslachting in Parijs plaats.

Klimaat en oorlog zweren samen

Op dit moment – de Seine-oevers en de Place de la République liggen nog vol bloemen en andere relieken voor de doden – tracht de wereld in Parijs een akkoord te bereiken om de klimaatverandering te stoppen. Het is alweer de Belgische delegatie die als enige geen overeenstemming heeft kunnen bereiken in haar eigen rangen. Dit kan niet meer worden afgedaan als lachwekkend surrealisme, het is gewoon misdadig en draagt bij tot de algemene sfeer van oorlogszucht.

De Parijse conferentie, officieel COP21 geheten, wil bereiken dat elk land de uitstoot van zijn eigen broeikasgassen reduceert. Honderdvijfenzeventig landen hebben zich akkoord verklaard. De VS zal zijn uitstoot met 26 procent verlagen, in vergelijking met 2005. De Europese Unie mikt op 40 procent, met als baseline 1990. China, ’s wereld grootste vervuiler, heeft aangekondigd nog meer steenkool te willen gebruiken en CO-2 aan te maken, zeker tot 2030. Buurland India wil niet achter blijven en heeft kennelijk als ambitie China voorbij te steken, zowel in overbevolking als in over-vervuiling. En Japan? Doet mysterieus.

Er zal dus nog zwaar onderhandeld moeten worden. Maar zelfs als iederen zich aan zijn beloften houdt, is dat niet voldoende om de opwarming beneden de 2 graden Celsius te houden. Als dat niet gebeurt, staat de Noordzee in 2050 tot aan Mechelen. Die limiet van 2 graden is trouwens al krapjes.

Een ander probleem is het geld. Ontwikkelingslanden, die vanwege weinig industrialisering ook minder aan de vervuiling hebben bijgedragen, zullen de zwaarste effecten van de opwarming in hun nek krijgen. Daarom is die landen 100 miljard dollar beloofd. Maar, slechts een kleine fractie van dat geld is (theoretisch) al beschikbaar. De regering Obama heeft drie miljard beloofd, maar de Republikeinen in de Senaat hebben aangekondigd die gift weg te zullen stemmen. ‘Ze moeten niet denken dat ze meteen naar de kassa kunnen lopen’, verklaarde een Republikeins senator.

Dat brengt ons terug naar Syrië en het Midden-Oosten. Recente studies van onder meer het wereldberoemde MIT (Massachusetts Institute of Technology) wijzen uit dat een niet afgeremde opwarming de staten aan de Perzische Golf, zoals Aboe Dhabi, Dubai en Dhahran onleefbaar zullen maken – over amper een paar tientallen jaren. Zuidwest-Azië en streken in Afrika aan de Rode Zee, staat hetzelfde lot te wachten.

De gevolgen zijn fataal. Miljoenen, waarschijnlijk honderden miljoenen mensen zullen een nieuw onderkomen zoeken. In onze sterk verbonden wereld, waar alles met alles krijgt te maken, zal tegen het midden van deze eeuw een vluchtelingencrisis-op-zijn-Syrisch routine zijn geworden.

Nee, we zitten niet te doemdenken. Het is altijd nog mogelijk dat in Parijs een goed akkoord wordt bereikt en dat we gered worden door COP21. Ondanks de sulligheid van de Belgische delegatie. Ondanks de dwarsheid van de Amerikaanse Republikeinen. Ondanks de militaire en politieke ambities van Poetin. Ondanks Bashir-al-Assad, zijn geest- en bondgenoten. Ondanks een van de meest onberekenbare staten in de regio: Israël.

Gezichten op COP21. Blijven lachen!

Gezichten op COP21. Blijven lachen!

 

http://www.newyorker.com/magazine/

http://www.volkskrant.nl/buitenland/

http://www.ipsnews.net/2015/11/paris-climate-summit-opens-with-dire-warning

december 3, 2015 at 10:01 am 3 reacties

HET IS OORLOG

 

Saykes and Picot

Sykes and Picot

 

door Lucas Catherine


‘Het is oorlog’: op dit ene punt heeft de Franse president Hollande gelijk. Onze jongens zaten in Afghanistan, 6 Belgische F-16 gevechtsvliegtuigen voerden negen maand lang mee oorlog in Irak/Syrië, ons fregat Leopold I gaat nu samen met de Franse oorlogsvloot de Amerikaanse vloot steunen bij hun oorlog in Syrië en Irak.

Zo iets heet inderdaad oorlog. En zoals men mij indertijd in het Belgisch leger vertelde: ‘Als je vuurt, pas dan op voor de terugslag’. Oorlog geeft vluchtelingen. En van waar arriveren de oorlogsvluchtelingen in België? Juist, uit Afghanistan, Irak, Syrië.
Wanneer is deze oorlog begonnen? Vraag het IS/Daish: met Sykes – Picot, is hun antwoord. Nooit van die twee heren gehoord? IS wel. Het zijn de Britse en Franse diplomaat die na WO I hun handtekening hebben gezet onder de opdeling van het Ottomaanse Rijk en in het Midden-Oosten koloniale grenzen trokken. Een van de minder gemediatiseerde acties van IS (juni 2014) was dan ook om met bull-dozers de Sykes-Picotgrens tussen Syrië en Irak plat te walsen onder de slogan ‘We don’t like Sykes-Picot’.

MO 2 SykesDaish1

Britten en Fransen zijn deze oorlog begonnen. Honderd jaar geleden. Het was ook dankzij de Sykes-Picotakkoorden dat Oost-Europese, joodse kolonisten Palestina konden koloniseren. Zij koloniseren daar nog altijd en voeren repressie volgens het bijbelse principe ‘oog om oog, tand om tand’, maar dan maal 10: voor elke dode kolonist moeten er 10 Palestijnse slachtoffers vallen, het is de leidraad geweest van alle Israëlische regeringen.

MO 3 Sykes Picot Map

Toen ook werden de koloniale grenzen van de Golfstaten en van Saoedi-Arabië getrokken, met in ieder emiraatje een conservatieve, met de kolonisatie collaborerende familie.
En tijdens die kolonisatie – mission civilicatrice noemden de Fransen het – heeft Europa niet zijn nú zo geprezen waarden verspreid. Van democratie of vrijheid van opinie was geen sprake. Het enige wat Europa daar toen heeft opgebouwd waren legers, geleid door kleine minderheden: Oost-Europese zionisten in Palestina, Alawieten in Syrië (zowel vader als zoon al Assad komen uit dat Frankrijktrouw, koloniaal leger) of soennieten in het overwegend sjiïetische Irak (Sadam Hussein en zijn clan). En wanneer die nieuwe ‘elite’ zich na de ‘dekolonisatie’ niet langer schikt naar de wensen van de metropool moet ze worden afgezet. Kijk naar Saddam Hussein.

Deze koloniale geschiedenis wordt wel eens vergeten, toch is ze de voedingsbodem waarop de criminele ideologie van IS kan woekeren.

Massale verspreiding van drones

Massale verspreiding van drones

Die honderdjarige oorlog heeft trauma’s veroorzaakt. Ook bij ons. Shell shock krijg je ook bij het zien van videobeelden over hoe westerse drones in Gaza, Jemen en Irak burgers aan flarden rijten. Om van F-16’s niet te spreken. Waarom is een westers gijzelaar de keel oversnijden gruwelijker en verwerpelijker dan massabombardementen door gevechtsvliegtuigen en drones waarbij duizenden onschuldige vrouwen en kinderen worden opengereten? IS geeft hierop zijn antwoord. En sommige fragiele, psychisch ontredderde jongeren, vaak met een kant af, geloven dat IS gelijk heeft en volgen dan ook hun perverse versie van de islam.

Waarom zijn die jongeren ontredderd en fragiel en voelen ze zich geminacht?
Omdat ze van onze waarden niets merken. Geen Vrijheid, maar vooral geen Gelijkheid of Broederlijkheid, maar wel racisme, discriminatie en marginalisering.
Het European Network Against Racism (ENAR) is erg duidelijk en schreef in een rapport: ‘Het racisme is niet conjunctureel of incidenteel, maar structureel.’ Volgens datzelfde rapport is dit de enige verklaring voor het feit dat de werkzaamheidsgraad bij Belgische autochtonen 72,4 procent bedraagt en bij Maghrebijnse Belgen slechts
42,9 procent. Eenzelfde discriminatie is er op de vastgoedmarkt en in het onderwijs.

MO Koerdische strijdster

Ook de European Commission against Racism en Intolerance (ECRI, een orgaan van de Raad van Europa) rapporteert dergelijke discriminaties. Wat nog meer frappeert, is dat Marokkaanse Belgen die studeren en de krant lezen het vaakst worden gediscrimineerd. Van hen zegt 64 procent dat ze te maken kregen met discriminatie op straat en in het openbaar vervoer. Bij contact met de politie gaat het om 41 procent. Op zoek naar een woning heeft 34 procent van hen racisme ondervonden, op zoek naar werk gaat het om 37 procent en op school om 56 procent. Niet iedereen is in staat om dit te verwerken.

De overgrote meerderheid van de moslims vecht op een democratische manier tegen dit onrecht, maar wie kwetsbaar is, fragiel of marginaal (de meerderheid van de ‘geradicaliseerde’ jihadisten hebben een verleden van kleine criminaliteit) wordt getraumatiseerd, en radicaliseert vervolgens.

En IS is sluw. Zij zijn niet alleen opgegroeid met een haat tegen de westerse dominantie en kolonisatie, maar leerden ook westerse propagandatechnieken. Ze bespelen op een gruwelijke manier de media. Ze zijn hun eigen spindoctors. Een Sykes-Picotgrens bulldozeren geeft weinig media-aandacht. Maar onthoofdingen met de slachtoffers in Guantanamokledij wel. Of ketterse yezidi’s tot slaven maken, cultureel erfgoed dynamiteren, telkens één topic met een keer. Hun laatste versie zijn aanslagen, ‘in the belly of the monster’, zoals dat in de jaren 1960 heette. En ik vrees dat ze nog lang niet aan het einde van hun ‘inspiratie’ zijn.

IS bestrijden doe je best door haar twee voedingsbodems weg te nemen. Dat is stoppen met een neokoloniale politiek in het Midden-Oosten: geen steun meer aan Golfdictaturen – vergeet de olie -, en geen steun meer voor de koloniale staat Israël.
Dat is ook strijden tegen het racisme, de discriminatie en de marginalisering van Belgische moslims.

————————-
Dit stuk werd geweigerd door De Standaard
————————–

Van Lucas Catherine verschijnt bij uitgeverij EPO eind deze maand Jihad en kolonialisme, met medewerking van Kareem el Hidjaazi.

november 19, 2015 at 3:12 pm 1 reactie

MUFTI MET EEN GEURTJE. MUF UITERAARD

 

De Groot-Mufti tijdens WO II

De Groot-Mufti tijdens WO II

 

door Lucas Catherine

Ligt het aan Halloween? Ik denk het niet, maar daar is de Mufti weer. Israëls premier Netanyahu verklaarde hem op het pas gehouden 37ste Zionistische Wereldcongres tot de stokebrand van Hitler en het echte brein achter de Endlösung. Erger dan de duivel Hitler. Telkens als er wereldprotest is tegen de gewelddadige kolonisatie van Palestina voert de Israëlische propaganda hem op. Ook Ludo Abicht in De Morgen van 23/10.

De Mufti – wie weet wat een mufti is? – Hij is al decennia de figuur die de zionisten opvoeren als ze Palestijnen willen gelijkschakelen met Nazi’s. In de Encyclopedia of the Holocaust, uitgegeven onder de supervisie van Yad Vashem, het holocaustmuseum in Jeruzalem, is het artikel over de mufti twee keer zo lang als dit over Goebbels of Göring en langer dan de artikels over Himmler en Heydrich te samen.
Amin al Hussein werd door de Britten in 1921 Groot Mufti van Palestina benoemd. Een titel die tot dan niet bestond in de islam.
In 1941 was hij een uitgerangeerde politieke leider, voorbij gestoken op zijn linkerflank tijdens de grote Palestijnse revolte tegen de kolonisatie van 1936-1939. In 1941 trekt Amin al Husseini naar de Balkan en rekruteert er voor de Freiwilligen-Bosnien-Herzegovina Gebirgs Division van de SS. Als nuttige idioot kan hij kanonnenvoer ronselen voor de oorlog in Europa. Bij ons ronselen dan ook rechtse dorpspastoors jongeren voor het Oost-Front. Als beloning mag hij op de foto met Hitler.
Toch even dit: Er woonden toen niet alleen Palestijnen in het Midden- Oosten maar ook zionisten, bezig met hun staatsopbouw in hun kolonies, en die hadden heel wat globalere en ingrijpender contacten met de Nazis:

De Arbeiderspartij en de Nazi’s


De ‘socialistische’ zionisten, de huidige Arbeiderspartij, waren absoluut niet vies van contacten met hen. Wanneer in Duitsland de nazi’s aan de macht komen stelt er zich een probleem voor de Duitse joden. De nazi’s willen de jüden raus. Daarom steunen zij emigratie, umsiedlung naar Palestina. De zionisten sluiten daarover in 1933 met de Nazi’s een samenwerkingsakkoord af dat een transfert van mensen en kapitaal inhoudt. Transfert zeg je in het hebreeuws ha’avara en die akkoorden staan dan ook bekend als de Ha’avara-akkoorden. Zoals Hannah Arendt schrijft in haar boek Eichman in Jerusalem: ‘In de beginjaren van het nazisme interpreteerden de zionisten het aan de macht komen van Hitler vooral als een “beslissende nederlaag van het assimilationisme”. Ook de zionisten geloofden dat “dissimilatie”, gepaard met emigratie naar Palestina een “wederzijds aanvaardbare oplossing'”kon zijn. Zij dachten dan vooral aan jongeren, en hopelijk ook kapitalisten… In die eerste jaren van het nazisme kwam het tot een wederzijds akkoord waar beide partijen tevreden over waren, het Ha’avara- of Transfertakkoord, dat het voor een emigrant mogelijk maakte zijn kapitaal naar Palestina over te hevelen. Het resultaat was dat in de jaren dertig, toen de Amerikaanse joden probeerden een boycot te organiseren van Duitse goederen, Palestina als enige uitzondering, overspoeld werd met producten made in Germany”.

Het Jewish Agnecy, dat is de regering van joodse kolonisten in Brits Palestina, richtte zelfs een speciale commissie op die zich met de problemen van de Duitse joden moest bezig houden. Ben Goerion, later premier, beschreef de commissie zo: ‘Het is niet de taak van de commissie om te ijveren voor de rechten van de joden in Duitsland. De commissie moet zich enkel interesseren voor het probleem van de Duitse joden in zoverre ze naar Palestina kunnen emigreren.’ Net na Kristalnacht verklaarde dezelfde toekomstige premier van Israël: ‘Als men mij voor de keuze plaatst en zegt dat ik alle kinderen in Duitsland kan redden door ze naar Engeland te laten vertrekken, of dat ik maar de helft kan redden door ze naar Eretz Israël te laten komen, dan kies ik voor de tweede mogelijkheid.’ De toenmalige leider van de ZionistischeWereldorganisatie, Haim Weizman, later president van Israël formuleerde het nog cynischer dan Ben Goerion: ‘Zionisme is het eeuwig leven, en in vergelijking daarmee is het redden van enkele duizenden joden slechts een uitstel van executie die niets oplost.’

De rechtse zionisten kiezen voor Musolini

Eind jaren 1920 gaan de leiders van de ‘Revisionisten’ (later de Likudpartij en Kadima) Vladimir Jabotinsky, Abba Achimeir en later Menahem Begin de fascistische toer op. Zij kijken bewonderend naar Mussolini. In hun krant heeft leider Achimeir een vaste rubriek Yomen shel Fascisti, Dagboek van een fascist. De liefde is wederzijds. In 1935 verklaart Benito Mussolini: ‘Als het zionisme wil slagen moet het een Joodse staat stichten, met een Joodse vlag en een Joodse taal. De man die dit echt begrijpt is uw fascistenleider Jabotinsky.’ En Jabotinsky is nog altijd hét idool van Benjamin Netanyahu.

Mufti 2

oktober 26, 2015 at 10:21 am Plaats een reactie

DE KASSEIEN VAN DE KORENMARKT

SAM_2957; Gujarat, Rajasthan, India; 05/22/2008, INDIA-11398

Een opiniestuk zoals u er in uw krant geen zult lezen.

Tom Ronse

Immobiel zijnde na een operatie, heb ik de laatste weken veel Vlaamse televisie geconsumeerd. Ik heb heel wat knappe documentaires gezien en af en toe ook knappe fictie. De grootste teleurstelling was het Journaal. Ik vond de toon en inhoud vaak gezagsgetrouw, chauvinistisch, navelstarend, schandaalbelust, impliciet racistisch en oppervlakkig. Het is waar dat die adjectieven ook toepasselijk zijn op soortgelijke programma’s in Amerika maar de navel waar men daar naar staart is op zijn minst ietwat groter dan de Vlaamse. Wat er zich buiten het zakdoekje Vlaanderen afspeelt is blijkbaar vaak niet de moeite waard om in het Journaal te rapporteren.

Tenzij er een of andere connectie met Vlaanderen is. Liefst iets dat in de schandaalsfeer kan worden getrokken. Zo komt het onderwerp kinderarbeid en hongerlonen in India in de kijker als blijkt dat de stad Gent -die zich graag een progressief imago aanmeet-  zijn Korenmarkt heeft laten bedekken met kasseien die in dergelijke ellendige omstandigheden werden gemaakt.  Genant voor burgemeester Termont, gniffel gniffel. Het is een lelijke puist waar snel een pleister opgekleefd moet worden. Laat ons eens kijken, wat valt er aan te doen? Strengere controle op de naleving van de wet op kinderarbeid in India.  Europese en Amerikaanse invoerders onder druk zetten om van hun leveranciers in de “derde wereld”  te eisen dat ze zonder kinderarbeid werken en hun personeel fatsoenlijk betalen. Dat was het zo ongeveer, wat de tv- en krantencommentatoren erover te zeggen hadden.

Uit blogpot Donviona

Uit blogpot Donviona

De grondstoffen voor kasseien vind je in zowat alle werelddelen maar ze worden op zeer verschillende manieren geproduceerd. Grofweg zijn er twee methoden. De eerste is kapitaalintensief. Wie ooit een steengroeve bezocht in een hoog ontwikkeld land, zal het opgevallen zijn hoe weinig mensen je er aan het werk ziet. Bijna alles wordt gedaan met grote machines die vaak bestuurd worden door computers. Heel anders is de kasseiproductie in een land als India. Daar krioelt het van het werkvolk, groot en klein, die de stenen met voorhamers en ander lowtech alaam te lijf gaan. Natuurlijk is de productiviteit van zo’n Indisch bedrijf  veel lager. Om te kunnen concurreren met hightech steengroeven moeten de arbeidskosten er dus veel lager zijn.  Kinderarbeid en hongerlonen zijn daarvan het logisch gevolg. Schakel die uit, dan stijgen de productiekosten en daalt dus de winst. Tenzij de prijs van het product stijgt maar dan wordt het minder concurrentieel waardoor zijn markt zal krimpen.  Het kapitaal dat in deze ondernemingen geinvesteerd is, zal dus in beide gevallen gestimuleerd worden om naar elders te versluizen.

Een reportage in The New York Times illustreert het probleem goed. Ze betrof een vrouw in Zambia die lange dagen zwoegde om met een voorhamer rotsen in kleine stukjes te slaan. De keitjes werden gebruikt voor opritten van de villa’s van Zambiaanse rijken. Die rijken konden ook keitjes kopen van bedrijven die machines hadden om rotsen te verpulveren.  Zo’n machine deed in enkele minuten wat de vrouw een hele dag kostte. Geen wonder dus dat die dame nog geen 2 euro per dag verdiende.  Een ‘fatsoenlijk loon’ is dat niet.  Maar als ze een menswaardige vergoeding zou vragen, zou ze voor haar keitjes geen kopers meer vinden.

 Kinderarbeid in Myanmar

Kinderarbeid in Myanmar

Hetzelfde geldt voor de Gentse ‘kinderkopkes’.  Schaf de kinderarbeid daadwerkelijk af, betaal hogere lonen en vele van de steengroeven van Rajasthan die Gent hebben bevoorraad zullen hun werkzaamheden stopzetten. En dat in een streek waar er vrijwel geen alternatieve tewerkstelling is.

Kan Fair Trade een oplossing bieden? “Fair Trade” betekent dat de klanten hogere arbeidskosten absorberen en dus een prijs boven de geldende marktprijs betalen. Gezien de steeds bitsigere prijzenslag op de globale markt kan het dus hoogstens een marginaal fenomeen zijn. Per definitie een uitzondering, nooit de regel. Zeker niet in de huidige crisiscontext.

Kapitaal zoekt altijd op zijn minst de modale winstvoet en als het kan meer. Het heeft geen enkele reden om te blijven waar de winstverwachting ondermaats is.  Dat is ook het probleem in Griekenland. Het bedrijf  ‘Griekenland’ heeft een te lage winstverwachting om kapitaal aan te trekken.  Dus moeten zijn productiekosten verkleinen. Dat betekent meer sociale bezuinigingen en meer belasting. Dat betekent lagere lonen. De regering staat er voor de keuze: ofwel het desastreuze beleid van zijn voorgangers verder zetten ofwel de ‘Grexit’. De laatste mogelijkheid lijkt steeds dichterbij te komen. Beide opties leiden naar een pauperisatie van de reeds zwaar getroffen werkende en werkloze bevolking. De laatste wellicht het snelst.

Het is een ijzeren logica waar geen Syriza tegen opgewassen is: ofwel maak je het kapitaal naar zijn zin ofwel vlucht het weg. Je kunt het niet tegenhouden.  En zonder sta je nergens in een kapitalistische wereld. De crisis-context versnelt de tendens.  Het kapitaal zoekt een veilige haven en Griekenland  is dat niet.

grexit-comic

Zelfs als er geen krisis zou zijn, zouden de vooruitzichten somber zijn voor de kasseihakkers van Rajasthan, voor de Grieken en uiteindelijk voor ons allemaal.  Welke richting gaat de geschiedenis uit? Veel is onvoorspelbaar maar zeker lijkt dat de opmars van de informatie-technologie zal verder gaan. Nog meer dan vandaag zal de automatisering de productiekosten van kasseien en al de rest verlagen. Om concurrentieel te blijven zullen lowtech bedrijven in landen als India  niet anders kunnen dan nog lagere lonen te betalen. Hongerlonen die ouders dwingen hun kinderen te verhuren of te verkopen.  Daar kunnen campagnes tegen kinderarbeid en tegen mensenhandel niet aan verhelpen.

De automatisering (niet alleen van productie maar ook van diensten) impliceert dat ook in de meest ontwikkelde landen meer en meer banen zullen verdwijnen. Maar voorlopig is het vooral de minder concurrentiele rest van de wereld waar vele miljoenen mensen niet winstgevend en dus “overbodig” worden. Een van de gevolgen is dat duizenden aanspoelen op Europa’s kusten. Ze zijn slechts een voorhoede.

Ook daar hebben de politici geen oplossingen voor tenzij krankjorum ideeen zoals het bombarderen van boten waarvan men vermoedt dat ze gebruikt worden door smokkelaars. Alles wat ze voorstellen, of het nu over kinderarbeid gaat of over Griekenland of over bootvluchtelingen of over klimaat-opwarming, zijn pleisters op een houten been. Struisvogels zijn het, met hun kop diep in het zand.

Men heeft geen oplossingen. Evenmin voor de globale economische krisis. In de voorbije jaren is men ze te lijf gegaan met bezuinigingen en met stimulerende maatregelen maar niets kon beletten dat de globale schuldenlast steeds zwaarder werd. De economie is niet winstgevend genoeg om die last te dragen dus moeten de schulden groeien om de ineenstorting naar de toekomst te verschuiven. “Het verleden verslindt de toekomst”, zoals Thomas Piketty opmerkte. De impotentie van die uiteenlopende politieken geeft aan dat het hier niet zozeer gaat over een krisis die het gevolg is van een verkeerd beleid dan wel om een systeemskrisis, zelfs een beschavingskrisis. Fundamentele kenmerken van onze beschaving – hoe en waarom we dingen doen en maken, hoe we omgaan met anderen, onszelf, de natuur, de andere dieren- zijn in konflikt met de krachten die deze beschaving in het leven heeft geroepen. Anders gezegd: productie voor de markt, voor winst, en alles wat ermee samenhangt, wordt steeds minder verzoenbaar met de menselijke drang om te overleven, om zich te ontplooien.

Uit de puinen van dit konflikt zal misschien een nieuwe beschaving verrijzen. Hoe die er uit zal zien, kunnen we nog niet weten. Zoals “Het Zesde Metaal” zingt:

 

“Miskien is’t nog te vroeg,

Miskien is’t nog niet donker genoeg”.

 

 

juni 19, 2015 at 11:44 pm 2 reacties

‘DE KERN VAN ONS CYNISME:

boot 2

door prof. Ignaas Devisch
dagelijks aanspoelende lijken maken ons geen flikker uit’

‘Het wordt hoog tijd dat de visionaire en humane principes waarop de Europese Unie is gefundeerd in realiteit worden omgezet, schrijft filosoof Ignaas Devisch over de aanhoudende vluchtelingenstroom naar Europa.

Het is zaterdagmorgen en ik lees dat dat er op de Middellandse Zee in totaal zo’n 4.200 vluchtelingen zijn gered. Er werden op verschillende boten in totaal ook 17 lijken aangetroffen. Op 1 dag! Het bericht staat niet eens bovenaan de online nieuwssites. Het woord ‘breaking’ wordt blijkbaar vooral gebruikt wanneer K3 aankondigt ermee op te houden, en dan toch weer niet echt.
De lijken vallen elke dag en de vluchtelingstroom houdt aan. Mensen over heel de wereld slaan op de vlucht voor hun leven. Steeds meer. Elke dag weer. We weten vanwaar ze komen. Terwijl de aangrenzende landen worden overspoeld en de levensomstandigheden in de vluchtelingenkampen verschrikkelijk zijn, kijken we toe. Terwijl miljoenen in nood zijn, aanvaarden sommige EU landen noodgedwongen een paar duizend vluchtelingen. Omdat ze aanspoelen of ergens in zee zijn opgepikt.
De kern van ons cynisme: dagelijks aanspoelende lijken maken ons geen flikker uit.
Mensen die vluchten om te overleven worden gedwongen gevaarlijke wegen te zoeken naar een veilig onderkomen in de Europese Unie. Ondertussen blijven de lichamen van verdronken vluchtelingen aanspoelen op de kusten van de Middellandse Zee. Elke dag weer. Soms veel, soms weinig. Geven we om de mensen die sterven op hun zoektocht naar veiligheid ? Of zijn we het een beetje beu geworden? Zoals er donatievermoeidheid blijkt te bestaan, zo ook empathievermoeidheid? Smaakt de koffie te slecht door erover te moeten nadenken op zaterdagochtend? Misschien. Ik mag het hopen.

Ook wij waren ooit vluchtelingen

Onze houding is cynisch. Wij staan nu op het droge, maar dat is ooit anders geweest. De meeste landen hebben nu eenmaal een geschiedenis van armoede en conflict. Ook wij hebben voorouders die hun huizen moesten verlaten of die arriveerden op vreemde kusten. Zij kennen de nood die veroorzaakt wordt door te moeten verhuizen. Andere delen van de wereld hebben ons verwelkomd toen onze voorouders op de vlucht sloegen.
Nochtans, we lopen te koop met onze hoogdravende waarden. In het Verdrag van de Europese Unie staat te lezen: ‘De Unie is gefundeerd in de waarden van respect voor menselijke waardigheid, vrijheid, democratie, gelijkheid, de rechtsstaat en respect voor mensenrechten’. Ik geloof sterk in die principes waarop de EU gefundeerd werd, maar ze moeten worden omgezet in daden of ze zijn waardeloos. In plaats van de engagementen van het verdrag na te leven, wordt er prikkeldraad opgetrokken rond onze EU grenzen. Ons ‘respect voor menselijke waardigheid’ lijkt dus alleen van toepassing op diegenen binnen de omheining. En dan nog.
Misschien moet het volgende besef wel even tot ons doordringen: enkel de omstandigheden maken van de ene mens een vluchteling en van de ander een voldragen EU-burger. We maken allen deel uit van dezelfde mensheid als diegenen die plots vluchtelingen worden. Goed wetende dat voor velen die laatste zin te ‘melig’ zal klinken, is dat de kern van ons cynisme: het lijkt ons werkelijk geen flikker uit te maken dat er dagelijks lijken aanspoelen of ergens in zee ronddobberen.
Niet alleen als EU-burger raakt me dit. Ik schrijf dit stuk ook omdat ik deel uitmaak van een groep onderzoekers die zich met steun van de EU verenigd hebben in het COST Actieproject rond ethische kwesties in rampen (http://disasterbioethics.eu). We werken rond ethische vragen in rampensituaties. Als onderzoekers en EU-burgers geloven we dat het huidige antwoord van de EU op de wereldwijde vluchtelingencrisis de menselijke waardigheid schaadt. Het wordt hoog tijd dat de visionaire en humane principes waarop de Europese Unie is gefundeerd, in realiteit worden omgezet. Zoniet kan dat verdrag beter worden gedumpt, maar dan liefst niet in zee. Daar ligt al zoveel ellende begraven.

Prof. Dr. Ignaas Devisch (filosoof, Universiteit Gent/Arteveldehogeschool)
boot

juni 2, 2015 at 8:32 am 2 reacties

EEN HISTORICUS MET EEN BIERPROBLEEM

Bier 2 Camelbier_NEW

door Lucas Catherine

Ik denk dat ik dood ga. Op zich is dit natuurlijk een dooddoener. Alle mensen sterven. Dat wist mijn lievelingsfilosoof Al Ma’arri (ca 1000) al: Mozes predikte en stierf. Jezus stierf. En ook Muhammad, ondanks zijn vijf gebeden daags. Gisteren en vandaag zijn eender,nog altijd sterven de mensen. En Al Ma’arri stierf zelfs tweemaal. In februari 2013 werd zijn kop af gekapt, of althans werd zijn standbeeld in zijn Syrische geboorteplek onthoofd door geflipte fundi’s.
Maar toch ik heb een voorteken. Ik heb altijd dorst. Niet naar de eeuwigheid, maar naar bier. En dat voorteken ken ik uit de geschiedenis. Voor de Protestanten in de zestiende eeuw in Brussel werden onthoofd of levend verbrand hadden ze steeds verschrikkelijke dorst. Ik citeer een historicus van toen: “Daags voor hij geëxecuteerd zou worden, gingen we naar boven om hem een laatste vaarwel te zeggen. We troffen een wat neerslachtig man aan, die – je zou het nauwelijks geloven – gekweld werd door een ongelooflijke dorst. Men zegt dat mensen die op het punt staan te sterven door een ondraaglijke dorst worden gekweld, misschien omdat door het intensieve denken aan de dood en het daarbij komende wegkwijnen van de levensgeesten ten gevolge van het niet te bevatten verdriet, het lichaam langzaam wegkwijnt.” U begrijpt mijn bezorgdheid over mijn verschrikkelijke dorst. Nu denk ik niet intensief aan de dood, maar wel aan de plekken waar ik intensief van bier heb genoten. Mijn eerste Tsing Tao bier in het Shanghai van de Culturele Revolutie. Nu zal je zeggen, elk Chinees restaurant in België serveert dat. Jawel nu, maar toen. En ik weet het is eigenlijk een slechte ‘Duitse’ pils, maar toch, het water van Tsing Tao is erg biezonder. Zeggen de Chinezen en mijn herinnering. Of waar is de tijd toen ik in Khartoum woonde en op het terras van Moghrain, dat is waar Witte en Blauwe Nijl samenvloeien Camel Beer kon drinken.

Bier 1 Bier1798
En ik spaar u de Big Five van Tanzania. Voor toeristen gaat dat over groot wild, voor Dar es Salaamers en mij over Tusker, Safari en drie andere biermerken.

Bier 3biertanza 002
Genoeg eigen herinneringen, dat is historie. Maar als historicus stoot ik ook telkens weer op bier. Voor mijn nieuw boek ‘Jihad en Kolonisatie’ begin ik bij de bezetting van Egypte door Napoleon. En wat constateer ik: zijn leger had niet genoeg aan alleen maar de wijn van de lokale kopten. Er zaten ook niet-Franse bierdrinkers in. En die konden hun bier niet missen – ik begrijp ze ten volle, beter trouwens dan het opzet van heel die Egyptische Expeditie – . Probleem was dat ze in Egypte geen hop konden vinden. De Académiciens van de Expeditie werden aan het werk gezet, maar konden het probleem niet oplossen. Een Belg wel, want wat lees ik in n° 100 van Le Courier d’Egypte, 12 Pluviose IX (1 januari 1801), volgende annonce: “L’Armée est prévenue que la brasserie du citoyen Vandevelde, établie au vieux Kaire, est en activité. Le prix de la bière est fixée à 9 medins la pinte. » Citoyen Vandevelde was een Brusselaar en wij kennen al minstens sinds de zestiende eeuw een biersoort zonder hop. In Brussel heette ze toen cuete en in het Westvlaams keyte (dit is trouwens nog altijd de merknaam van een Oostends bier, dat zij oorspronkelijk ook dronken tijdens hun Spaanse belegering). Het was een schraal biertje, het enige dat tijdens het beleg van de Brusselse Republiek in 1585 in de stad nog te krijgen was. “En was maer oft waeter waer, al omdat’t graen soe dier was, omdat sy het mout verbacken souden in platte koude coeken voer de aerm lieden”, schrijft een Brussels historicus van toen. En hoe werd het verkocht? de cuete een halfve stuever e quaerte. Een quaerte, letterlijk een kwart, een inhoudsmaat van 3/4 kroes (een kroes = 1,40 l.), dat is circa 1 l. En dat brengt mij op een ander probleem. Inhoudsmaten van toen. Nu moeten we gewoon kiezen tussen een fluit (10cl), een glas (25cl) of een echte pint (33cl). Maar toen ging het dus om quaerte en andere rare inhoudsmaten. De grootste die ik in verband met bier heb teruggevonden is een aam, te weten drie sister. En een sister dat is een vat van een halve hectoliter van nu. En die naam kende ik als Brusselaar al lang, we hebben hier een Sistervat straat. En het rare is toen de stad in 1863 de straat met de helft heeft verlengd kreeg dat verlengde de naam Hectoliterstraat. Twee keer een sister is dus een hectoliter. Toen kenden onze gemeenteambtenaren nog hun geschiedenis.
Bier 4 Sistervat

Maar bier leverde mij een nieuw probleem op. Waar een mens al niet aan denkt als hij groten dorst heeft. Wanneer kregen we bier in flessen? Wel, het eerste bier dat niet langer in kruiken, quaerten of zelfs sisters werd verkocht was de Geuze. En ik ga u niet vermoeien door u alle mogelijke vergezochte en onjuiste etymologieën voor geuze op te dissen. Daarvoor gaat Sven Gatz hier een biermuseum oprichtten, niet in de Sistervatstraat, maar in de Beuzze. Dat gebeurde dus toen Brussel de champagne leerde kennen en drinken. Dat was rond 1830, om onze onafhankelijkheid van den Hollander te vieren zeggen kwade tongen. In Nederland zelf zal men champagne pas twintig jaar later leren drinken. En wij gingen die lege champagneflessen recupereren en verkochten daarin Lambiek-bier in kleine hoeveelheden. En die lambiek begon in de flessen te hergisten, en dat werd Geuze. Daardoor kunnen wij ook lezen in de krant ‘L’indépendance belge’ van 18 oktober 1844 over de uitvoer van Belgisch bier naar het Oosten. ‘200 flessen gueuse-lambick werden bij een Brussels brouwer aangekocht en naar Constantinopel gestuurd voor rekening van sultan Abdul Medjid’. Een halve eeuw na Napoleon stonden wij weer in het Ottomaanse Rijk, dit maal niet met cuete maar met geuze.
Tot hier mijn verhaal over mijn groten dorst. En mijn vrouw die over mijn schouder meeleest reageert sarcastisch. “Je biersyndroom is geen voorteken dat je gaat sterven, maar een heel duidelijk teken dat je alcoholieker bent.” En zoals we allemaal weten, God bestaat niet, dus zal zij wel de Waarheid vertellen.

mei 11, 2015 at 9:23 am 4 reacties

ODE AAN DE OORLOGSDUIF

L 1 Vismetoorlogsduif1

door Lucas Catherine

Nu men ons met herdenkingen alles over de Eerste Wereldoorlog wil vertellen, dacht ik aan een uniek monument hier in Brussel en wel dat voor de oorlogsduif. Inderdaad oorlogsduif.
Bij een duif denkt u wellicht dadelijk aan een vredesduif of een tortelduif, symbolen voor vriendschap en liefde. Maar niet in dit geval. Daarom een stukje geschiedenis. Bij ons was de duif eerst een vogel als ieder ander, niets beter of belangrijker dan een mus of een merel. Maar dat veranderde in de elfde eeuw:

Op 23 mei 1099 staan de Kruisridders voor Akka (Sint Jan van Akren, Palestina, nu Acco). Daar zien ze een duif liggen die door een havik werd gewond. Die duif draagt een zilveren kokertje om de hals. Daarin zit een papiertje met daarop een militair bericht: de Moslim bevelhebber van Akka vraagt aan die van Caesarea hulp om de aanval van de christenen af te slaan. Die hulp zal niet opdagen omwille van die havik. De Kruisridders bedanken God, omdat die hen nu zelfs een duif ter hulp zendt die hen informeert over de vijand. Prozaïscher gesteld: zij ontdekten de eerste postduif, en het bestaan van papier.
Het systeem van postduiven was toen ook in gebruik in Arabisch Andalus. Maar de duif speelde daar nog meerdere andere rollen, zo stond de tortelduif symbool voor de liefde en dat symbool wordt later dankzij de troebadoers (van Arab. Ta’arab, performer) in Europa verspreid. Dat komt, zeggen de Arabieren, omdat bij tortelduiven zowel het mannetje als de duivin broeden, samen het nest bouwen en per broedsel maar twee eieren leggen; in één zit een doffer en in het andere een duivin. Maar er is meer. Het woord voor duivin, hamamah, vindt volgens de Arabische etymologie zijn oorsprong in de stam hamma, ‘heet worden’ – vandaar ook het woord hammam, heet bad – en daarvan afgeleid: opgewonden, hitsig zijn. Het werkwoord hamma wordt ook zo gebruikt in de Andaloesische poëzie. Maar vruchtbaarheid was niet alleen belangrijk in de liefde, ook in de landbouw. En, duivenstront bracht vruchtbaarheid.

In de landbouwhandboeken van Andaloesiërs als Ibn Bassal (11de eeuw) of Ibn al A’wam (12de) komt steevast ook een hoofdstuk voor over compost en mest. En zoals de Sevilliaan Ibn Al A’wam schrijft in zijn Kitab al Filaha: van alle mest is die van de duif het best. Het duivenmest bevat alles van waaruit moderne chemische meststoffen bestaan: stikstof, fosfor en kalium (potas). In de vruchtbare vlakten van al Andalus stonden dan ook talloze zeer grote duivenkoten, meestal met een capaciteit van meer dan 7.000 nesten in een kot. Een heel groot duivenkot is bewaard net ten zuiden van Vejer de la Frontera. Vejer, El Palomar de la Breña, nu omgebouwd tot een hotel. Maar het duivengebouw met 7.700 nesten is bewaard gebleven.

Palomar

Palomar

Zo’n Burj al Hamam, letterlijk duiventoren, was essentieel in de landbouw maar ook voor de oorlog. En dan zijn we waar we wezen moeten. Duivenmest was ook een strategisch oorlogsproduct. Het werd gebruikt bij de productie van buskruit. Buskruit is een Chinese uitvinding die door de Arabieren tot in Europa werd verspreid. Het eerste land bij ons waar vuurwapens werden ingezet was al Andalus. Het bestaat uit 15% solfer, 10% koolstof en 75% salpeter. Het zijn de Arabieren die voor het eerst een procédé ontwikkelden om salpeter te zuiveren, iets wat de Chinezen niet kenden en die als eerste de juiste verhouding tussen de drie ingrediënten ontdekten. Dat deed ondermeer Hasan al Rammah, de man die al in de dertiende eeuw de eerste oorlogsraket fabriceerde. Belangrijk ingrediënt is dus salpeter, een kaliumderivaat: met zijn wetenschappelijke naam heet het kaliumnitraat en kalium is dus massaal aanwezig in duivenstront. Die functie van de duif en haar bijproduct was ook bij ons bekend. Er zijn resoluties bekend van de Staten-Generaal uit de 17de eeuw waarin de uitvoer van duivenmest verboden wordt, of aan banden wordt gelegd om strategische redenen.
L 3 oorlogsduif1

Maar wij gebruikten de duif later alleen nog als postduif in tijden van oorlog.
Zo werd de duif door het Belgisch leger massaal in gezet tijdens de twee wereldoorlogen.
Daarom het standbeeld van de Oorlogsduif achteraan op de Brusselse Vismet van de hand van Victor Voets en ingehuldigd in 1931. Ieder jaar op 11 november komt de Belgische Duivenbond en La Colombe Joyeuse hulde brengen aan dit monument voor de oorlogsduif.
L 4 DuifHulde

De Britten hebben na de tweede wereldoorlog trouwens een oorlogsduif gedecoreerd. Ze heette Willem van Oranje (William of Orange). Tijdens de slag om Arnhem dropten de Britten troepen, maar die werden door de Duitsers omsingeld en alsof dit nog niet erg genoeg was: hun radio’s werkten niet behoorlijk. Ze konden niet om hulp vragen. Daarop lieten de omsingelden op 19 september Willem van Oranje los om 10u30. De duif arriveerde vier uur en vijfentwintig minuten later in haar Brits nest, na een vlucht van 400km. Dankzij haar kregen de troepen steun en werden zij ontzet.

L5 DuifmedailleOranje Omwille van die oorlogsrol voorziet de Belgische wet dat alle duivenliefhebbers zich moeten registreren bij hun burgemeester. Ik citeer de wet die dateert uit 1923:
Artikel 1. Al wie een hok voor reisduiven wenscht op te stellen of in stand te houden ofwel reisduiven te houden, moet daartoe door den burgemeester zijner gemeente vooraf gemachtigd worden.
Deze machtiging kan slechts worden verleend aan hen, die lid zijn van eene duivenmaatschappij, aangesloten bij den nationalen Duivenliefhebbersbond, (toegelaten door de Minister bevoegd voor de Volksgezondheid).
Art. 4. De rechtbanken, die eene veroordeeling uitspreken wegens overtreding van deze wet of van de ter uitvoering daarvan genomen besluiten, kunnen, in geval van zwaarwichtige overtreding of bij herhaling, het verbod een duivenhok te bezitten en reisduiven te houden, voor een bepaalden tijd of voorgoed uitspreken.
Of hoe een kruisvaart uit de elfde eeuw de Belgische wetgeving van de twintigste eeuw heeft beïnvloed en Brussel een monument heeft geschonken dat je nergens anders vindt.

december 4, 2014 at 10:19 am 2 reacties

Oudere berichten


Categorieën

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Doe mee met 1.337 andere volgers