Posts tagged ‘De Standaard’

MEDIA EN POLITIEK

Door Johan Depoortere

Doen de media aan politiek? Dat zal wel zijn: daar waar de politiek tekort schiet vervullen de media hun essentiële taak en dat is de klok te luiden over toestanden die de samenleving aanbelangen. Is dat politiek? Wel zeker als je ervan uitgaat dat politiek zowat alles is wat samenleven ten goede of ten kwade beïnvloedt. Is het niet opvallend dat het de media zijn die in deze verkiezingstijden een aantal grote thema’s op het bord van de politici hebben gelegd en daarmee een noodzakelijk debat op gang hebben gebracht? Denk aan de commotie rond het extreemrechtse Schild en Vrienden, de neonazis op de Vlaams-Belanglijsten, en meest recent het schandaal van de sociale huisvesting in Gent. Allemaal thema’s die van het hoogste belang zijn in onze samenleving maar die onder de korenmaat waren gebleven had het van de campagnevoerende politici afgehangen. Ook het falende energiebeleid is grotendeels dank zij de media – en ongetwijfeld tot ongenoegen van de beleidsmakers – onder de aandacht van het grote publiek gekomen.

Rik Van Cauwelaert opperde in zijn commentaar op de campagnegebeurtenissen van de dag dat de media de laatste tijd de geliefkoosde boksbal lijken te zijn van de politici die de burger smeken om zijn stem. Het is duidelijk waarom: hoe comfortabel zou het niet zijn als die vervelende journalisten- pottenkijkers de andere kant opkeken of er het zwijgen toe deden. NVA-voorzitter Bart De Wever gaf tijdens het openingscollege met de voorzitters in Gent zijn extreemrechtse collega Van Grieken gelijk toen die het de krant Het Laatste Nieuws kwalijk nam dat ze de neonazis op de VB-lijst met naam en foto had aangewezen. Let wel: foto’s van kandidaten die met alle mogelijke middelen campagne voeren zouden dus met de grootste discretie tegemoet moeten worden getreden. Het is veelbetekenend dat zowel Van Grieken als De Wever het in Keulen hoorden donderen toen ze via de media moesten vernemen dat Hitleraanbidders en antisemieten op hun kieslijsten prijken. Zonder Pano, Het Laatste Nieuws of Apache waren neonazis en aanhangers van Schild en Vrienden ongetwijfeld als normale mainstream kandidaten van NVA en Vlaams Belang aan de kiezer gepresenteerd.

Dat diezelfde Bart De Wever op gespannen voet leeft met publicates als De Standaard en met de openbare omroep is genoegzaam bekend. The press is the enemy zei Richard Nixon al en voor Trump zijn de media vijanden van het volk. De Wever lijkt er ongeveer ook zo over te denken. Hij deinst er niet voor terug om één bepaalde journalist, namelijk Bart Brinckman, openlijk tot vijand te verklaren en diens werkgever onder druk te zetten om hem te broodroven. Het zal de burgemeester van Antwerpen ook niet welgevallig zijn dat zowel De Standaard als de VRT zijn leugens en verdraaiingen over het zogenaamde Australische “immigratiemodel” hebben doorprikt en hebben aangetoond hoe dat “model” in werkelijkheid een afschrikwekkend voorbeeld is van onmenselijkheid en totale minachting voor de anders zo geprezen “waarden van de Verlichting.” Als de media de geliefkoosde boksbal van de politiek zijn is er maar één conclusie: dat ze deze keer althans doen wat van hen wordt verwacht.

October 3, 2018 at 9:27 pm 1 comment

TRUMP AAN DE SCHELDE

Bart De Wever en de strategie van de angst.

Door Johan Depoortere

Bart De Wever moet met tevredenheid terugkijken op zijn recente optreden in Terzake. De Antwerpse burgemeester kiest zijn mediamomenten zorgvuldig uit en nu was er reden genoeg om de partijcommunicatie in eigen handen te nemen. Zijn goudhaantje Franken lag serieus onder vuur, krachtpatser Jambon slaagt er niet in een geloofwaardige strategie uit te werken voor het zogenaamde “transmigratieprobleem,” “straffe madam” Zemir leek uit de bocht te gaan met haar verzet tegen een islamschool in haar thuisbasis Genk. De leiders van de coalitiepartijen roken bloed en schoten met scherp.

Maar de voorzitter trad hen in Terzake met open vizier tegemoet: het zelfvertrouwen, de assertiviteit, ja de agressiviteit spatte ervan af. De baas zou even de puntjes op de i zetten: ja de – nog op te richten – islamschool in Genk is een gevaar voor de democratie en ja Franken heeft een model op zak voor de oplossing van het migratieprobleem, het Australische namelijk dat zijn doeltreffendheid bewezen heeft: geen enkele vluchteling sterft nog op zee en de kampen op de eilanden in de Stille Oceaan zijn leeg. Nog een ideetje van de voorzitter: pak die “transmigranten” hun mobieltje af en je ziet dat ze België voortaan zullen vermijden als de pest. Probleem opgelost.

Dat het allemaal zover is moeten komen daarvoor is de Duitse bondskanselier Angela Merkel verantwoordelijk: de toestroom van vluchtelingen, de Brexit, de “destabilisatie van de Duitse democratie” – allemaal de schuld van het “Wir schaffen das.” De keizer van Antwerpen klopte zich luidruchtig op de borst: Had hij het immers niet allemaal precies zo voorspeld? En hij haalde er zijn beste Engels voor boven: “I hate to say I told you so.”

Helaas helaas blijkt er met de “oplossingen” uit de koker van de keizer een en ander loos te zijn en lijden de beweringen van De Wever onder een hoog Trumpgehalte. Dat Merkel verantwoordelijk zou zijn voor de “toestroom” van vluchtelingen en alle ellende die daarmee gepaard gaat wordt door de feiten tegengesproken. Onderzoek door het Duitse kwaliteitsblad Die Zeit en de Britse universiteit van Oxford leert dat de vluchtelingenstroom uit Syrië al in 2012 op gang is gekomen, drie jaar vóór de uitspraak van Merkel. Niet de beroemde zin van de Duitse bondskanselier maar de opflakkering van de oorlog in Syrië was daarvan de oorzaak. Na het “Wir schaffen das” is het aantal vluchtelingen in Europa niet toe- maar afgenomen. De opkomst van Alternative für Deutschland waar De Wever naar schijnt te verwijzen is behalve door de immigratiepolitiek van Merkel nog door tal van andere oorzaken te verklaren. De manier bijvoorbeeld waarop de Duitse eenmaking is verlopen die een economische kaalslag heeft veroorzaakt in de voormalige DDR en die een groot deel van de Oostduitse bevolking met diepe frustraties heeft achtergelaten. Sympathiseren met de anti-migratiestandpunten van extreem-rechts en tegelijk krokodillentranen plengen over de teloorgang van de democratie: ziedaar de spagaat van de NVA.

 

Vluchtelingen op het eiland Nauru “Isle of Despair”

Zowel De Standaard als Terzake brachten de dag na het interview met De Wever verhalen over de werkelijke toestand op de eilanden die volgens de NVA-voorzitter “ontruimd” zouden zijn en dus het succes zouden bewijzen van de Australische vluchtelingenaanpak. Het gaat om de eilanden Nauru (in de Stille Oceaan) en Manus op Papoea-Nieuw-Guinea. Daar worden sinds 2013 kandidaat-asielzoekers opgesloten die per boot Australië proberen te bereiken. De levensomstandigheden in de detentiekampen zijn onmenselijk. Het kamp op Manus werd inderdaad eind vorig jaar gesloten, maar de bewoners zijn niet verdwenen; ze dolen rond op het eiland, worden bedreigd door de plaatselijke bevolking en kunnen nergens naartoe, tenzij ze zich bereid verklaren terug te keren naar het land dat ze om veel redenen zijn ontvlucht. “Op Nauru zitten honderden kinderen vast zonder utizicht op een toekomst,” schrijft De Sandaard Dat leidt tot depressies en zelfmoordpogingen. ‘Sommige kinderen zitten er al zo lang dat ze niet langer praten of eten’, zei Daniel Webb van het Human Rights Law Center in Melbourne deze week aan de Washington Post.Tot zover het Australische succesverhaal.

De Wever haalde  nog een tovermiddel uit zijn hoed om de problemen van transmigratie op te lossen: Pak de migranten hun mobieltjes af. De keizer van Antwerpen ziet zich als “minister van binnenlandse zaken, van justitie en nog wat meer” merkte justitieminister Koen Geens sarcastisch op. Hij had eraan toe kunnen voegen dat de NVA-voorzitter zich ook met de wetgevende macht lijkt te vereenzelvigen. Maar een nieuwe wet is blijkbaar niet nodig om de migranten te pesten: nu al klagen tientallen van hen dat de politie hun mobieltje afpakt: de levenslijn in hun precaire omstandigheden. Daar blijft het overigens niet bij: getuigenissen over hondenbeten, verwondingen en agressief gedrag door politiemensen zijn schering en inslag. Niets van dat alles zal wanhopige mensen ervan weerhouden om in of via België een menswaardig bestaan te zoeken. Volgens professor Mirjam van Reisen, voorzitter van het adviesorgaan Europe External Policy Advisors, werkt het afpakken van smartphones om mensensmokkel te stoppen zelfs volledig averechts: “Om mensenhandelnetwerken in kaart te brengen, heb je het vertrouwen nodig van de slachtoffers” zegt ze tegen Apache (maar dat is dan weer een “lasterlijk medium” volgens De Wever).5

In dit gebouw zou een islamitische school moeten komen. Niet als het van de NVA afhangt.

Tenslotte is er de controverse over het voornemen van de organisatie Milli Görüs om een islamitische school op te richten in Genk. Volgens De Wever is Milli Görüs een gevaar voor de democratie. De Duitse veiligheidsdiensten zien “banden met de Sharia, het verheerlijken van terreur en het salafisme” beweerde De Wever in Terzake. Alweer volgens De Standaard blijken die Duitse Veiligheidsdiensten een veel genuanceerder beeld te hebben van de organisatie die overigens haar banden met Turkije wil versoepelen. De Standaard: ‘De leden van de organisatie mogen niet meer in hun geheel tot het extremistisch milieu gerekend worden’, staat in rapporten van de federale (Duitse – jd) inlichtingendienst.’ De alarmkreten van Demir en De Wever zijn dus op zijn minst voorbarig maar passen perfect in de strategie van de angst waarmee de NVA op electoraal succes rekent: angst voor de islam, angst voor migranten, angst voor de drugsmaffia, angst dat uw kinderen geen fatsoenlijk onderwijs zullen krijgen, angst voor Borgerhout, angst voor de Turnhoutse Baan – de lijst is eindeloos. Om de angst op te poken zijn alle middelen goed, inclusief platte leugens en demagogie.

 

1 Zie Knack 12-01-2017 “Factcheck: bracht Merkel met ‘Wir schaffen das’ de vluchtelingenstroom op gang”

2 Zie: https://salonvansisyphus.wordpress.com/2018/09/06/chemnitz-het-lelijke-gezicht-van-duitsland/

3 De Standaard 21-09-2018 Factcheck ‘De opvangkampen zijn leeg’

4 Ibid

6 De Standaard 22-09-2018 Bart De Wever in Terzake: ‘Volgens de Duitse veiligheidsdiensten doet Milli Görüs zich gematigd voor, maar is ze tegen de westerse waarden’

September 22, 2018 at 5:47 pm 4 comments

MET EEN MUILKORF EN AAN DE LEIBAND

In De Standaard reageert Walter Zinzen op de dubieuze beslissing van de VRT, Knack en Sudpresse om in het kielzog van Filip Dewinter Syrië te bezoeken en dictator Assad te interviewen. Het interview zelf en de manier waarop het tot stand kwam voldoet niet aan de toetssteen van onafhankelijke journalistiek vindt Zinzen. In het journaal van 8 februari deed de VRT-nieuwsdienst er nog een schep bovenop met een reportage waarin Dewinter de hoofdrol speelde en nauwelijks gehinderd door tegenspraak of kritiek zijn “visie” ten beste kon geven.

Wat volgt is het opiniestuk van Zinzen uit De Standaard van 9 februari.

Johan Depoortere

300

WALTER ZINZEN

Moet een journalist eropuit zijn gepatenteerde moordenaars en criminelen te interviewen? Ja, dat moet, zullen heel wat journalisten antwoorden. Rudi Vranckx liet zich dinsdag in Terzake ontvallen dat hij graag Osama bin Laden had geïnterviewd. Zelf heb ik jarenlang jacht gemaakt op een ‘exclusief’ interview met Mobutu, dictator en massamoordenaar in het toenmalige Zaïre. Nobody is perfect. Want ik had het mis. Criminele politieke leiders interviewen is zinloos. Hun antwoorden zijn perfect voorspelbaar: ze ontkennen hun misdaden glashard, zeggen dat het hun tegenstanders zijn die zich aan misdaden schuldig maken en dat ze de steun van de bevolking hebben, ook al is overduidelijk dat zulks niet het geval is. Dat was met het interview dat drie Belgische journalisten ‘mochten’ hebben met de Syrische president Bashar al-Assad niet anders (DS 8 februari) . De nieuwswaarde was nul.

Oud en recent nieuws

Ja, zowel VRT-interviewer Jens Franssen als Rudi Vranckx had ontdekt dat Assad een ‘kille en wreedaardige’ man was. Alsof we dat al niet lang hemelsbreed wisten. Jens Franssen klopte zich evenwel op de borst: zijn manier van ondervragen had Assad uitspraken ontlokt die hij nog nooit eerder had gedaan. Zou het werkelijk? Hoe narcistisch kun je zijn? Dictators ondervragen kan maar op twee manieren: ofwel stel je brave vragen en dan lukt het, ofwel vraag je door en wordt het interview afgeblazen nog voor het goed en wel begonnen is. Franssen en zijn twee collega’s kozen voor de zachte aanpak. Ze waren beter thuisgebleven.

Hoofdredacteur tv-nieuws Inge Vrancken beweerde, volkomen terecht, dat het de plicht is van de publieke omroep om de ‘twee kanten’ te laten zien. Maar het interview met Assad toonde helemaal geen andere kant. Het woord ‘foltering’, bijvoorbeeld, viel niet één keer. Echter: ere wie ere toekomt. De ‘omkadering’ van het interview was perfect, alvast in Terzake en De Afspraak, veel minder op de radio. De misdaden van Assad werden er breed uitgemeten door goed geïnformeerde studiogasten. Maar was er echt een nep-interview met Assad nodig om die informatie door te geven? Was het rapport van Amnesty International over de gruwel in de Saydnaya-gevangenis niet meer dan voldoende als aanleiding? (DS 7 februari)

471143620

Jens Franssen (VRT) in gesprek met Basjar Al Assad

Dewinter is, pro memorie, de belichaming van een voor racisme veroordeelde partij. Hij laat geen enkele gelegenheid voorbijgaan om te bewijzen dat die veroordeling gerechtvaardigd was. Nog veel erger in dit geval is dat hij in Syrië een misdadige rol speelt: platte broodjes bakken met een terrorist. Op de puinhopen van Aleppo bestaat hij het te beweren dat Assad een baken is in de strijd voor democratie en stabiliteit in het Midden-Oosten. Dat het Assad zelf is die de stad heeft vernield, zul je uit de mond van Dewinter niet vernemen.

Foute bemiddelaar

287876101

Vlaams-Belangkopstuk Dewinter in Aleppo

Als ik me niet vergis bestaan er in ons land instituties, die de sociale media afspeuren op zoek naar mededelingen die haat verspreiden en geweld verheerlijken. Er staat, voor zover ik weet, nergens geschreven dat die boodschappen uitsluitend van islamisten afkomstig moeten zijn. Het is zonder meer duidelijk: Dewinter is een geradicaliseerde Syriëganger die een terroristische organisatie, in casu het Assad-regime, ondersteunt en er ongegeneerd propaganda voor voert, tot en met journalisten verleiden om er de hoofdverantwoordelijke van te interviewen. Het zou de VRT, Knack en Sudpresse gesierd hebben als ze dit manoeuvre hadden afgewezen. Dat ze dit niet gedaan hebben, mag en moet ze kwalijk worden genomen.

Opdracht voor De Roover

Tegen Dewinter zelf dient onverwijld een gerechtelijk onderzoek te worden opgestart. Vervolgens moet de Kamer zijn politieke onschendbaarheid opheffen. Het zou mooi zijn als Peter De Roover (N-VA), die vrije meningsuiting van terrorisme-sympathisanten toch al wil beperken, daartoe het initiatief zou nemen.

 

 

February 9, 2017 at 5:48 pm 4 comments

DE OOGKLEPPEN VAN AUSCHWITZ EN VAN DE MEDIA

Auschwitz

door Gie van den Berghe

Valt er iets te leren uit de Holocaust? Het woord betekent ‘totaal brandoffer’ (gebracht aan god), een slachtofferterm, op zich al een ontkenning. De historische daderterm is Endlösung: eindoplossing van het Joodse probleem. Joden werden voor, tijdens en na het nazitijdperk in veel landen als een probleem gezien. Toen de nazi’s ‘hun’ Joden kwijt wilden, besloten een tachtigtal beschaafde naties in juni 1938 hun grenzen potdicht te houden (conferentie van Evian). In november volgde in Duitsland een eerste pogrom, de Reichskristallnacht. Zo’n dertigduizend Joden werden in concentratiekampen opgesloten om het buitenland alsnog onder druk te zetten. Toen dat niet lukte werden zo goed als alle Joden vrijgelaten om later naar getto’s overgebracht te worden, wachtplaatsen richting Siberië, eens Rusland veroverd.
Kun je, zoals de conservator van Kazerne Dossin en de minister van onderwijs stellen (in ‘De erfenis van Auschwitz’ opiniestuk Herman Van Goethem in DS van 26.1.15) iets leren uit Auschwitz, uit dit absolute dieptepunt? De uitroeiing van – in chronologische volgorde – gehandicapten, Poolse intelligentsia, communistische commissarissen, Joden, Roma en Sinti, is zo onmenselijk, zo onvoorstelbaar, dat inleving in de daderrol uitgesloten is. Vrijwel iedereen leeft zich onmiddellijk en alleen in slachtoffers in. Einde lering, want niet de slachtoffers, maar de daders hebben alle ellende veroorzaakt.
Gebruik geen schrikbeelden die het inzicht belemmeren dat u en ik, gegeven bepaalde omstandigheden, tot dingen in staat zijn waarvan we hier en nu gruwelen. Tal van experimenten tonen aan dat mensen in niet bepaald ongewone situaties bereid zijn medemensen ernstig pijn te doen (Stanley Milgram, Philip Zimbardo, Christopher Browning). Overigens zijn wij als overmatig consumerende westerlingen sowieso mededader aan de ellende in derde en vierde wereld.
Welke lering werd uit de Endlösung getrokken? Zionistische Joden beschouwden tijdens en na de oorlog de Hurban (ramp) die het Europese Jodendom overkwam als hét bewijs van hun zionistisch gelijk: Joden moeten een thuisland hebben. Wat de Joodse Natie zeventig jaar na het einde van de Jodenuitroeiing heeft geleerd en hoe dat tot uiting komt in haar concentratiekamppolitiek in Gaza, is niet bepaald hoopgevend.

Een waardenoorlog, dixit Van Goethem

‘Auschwitz’ en ‘Holocaust’ leiden ook de aandacht af van misdaden tegen de menselijkheid die wij westerlingen tijdens en na WO-II hebben gepleegd. Te beginnen met het wegkijken van de discriminatie, het leed van en de moord op de Joden.
Ook verdrongen is het feit dat de politieke tegenstanders van de nazi’s (communisten, socialisten…) als eersten de concentratiekampen bevolkten. Door hun uitschakeling konden discriminatie en uitsluiting volop doorgaan. De Duitsers, ook de zeer velen die niet geïndoctrineerd waren, keken weg en profiteerden van vrijgekomen functies en postjes. Bitter weinigen protesteerden, ook niet toen Joden en anderen richting Poolse getto’s, werk- en concentratiekampen verdwenen. Bij de uiteindelijke uitroeiing (vanaf tweede helft 1941) maakte men gebruikt van kennis en technieken opgedaan bij het vergassen van gehandicapten, een programma waaraan artsen massaal en enthousiast hadden meegewerkt.
Ook verdwenen in de schaduw van de ‘Holocaust’ is dat de Britten vanaf 1942 tot het einde van de oorlog Duitse steden plat bombardeerden om zoveel mogelijk Duitse burgers te demoraliseren. De tapijtbombardementen legden zo’n 80 grote steden plat terwijl niet één toevoerlijn richting getto of uitroeiingskamp werd geviseerd.
Ook de deal die de geallieerden in februari 1945 met de Sovjets sloten (Jaltaconferentie, Krim) is uit zicht verdwenen. Al wie voor de oorlog Rus was moest teruggestuurd worden naar de Sovjet-Unie, of hij/zij dat nu wilde of niet, desnoods met geweld. Ook de Russische soldaten die met de Wehrmacht tegen het communisme hadden gestreden en zo goed als zeker in de Goelag zouden belanden. 2,3 tot 3 miljoen Russen werden teruggestuurd.
Ook verdwenen uit de collectieve herinnering zijn de zowat 13 miljoen Volksduitsers die na de oorlog brutaal uit hun vestigingsgebieden werden verdreven, onder meer uit Tsjecho-Slowakije, Silezië en Oost-Pruisen waar ze eeuwenlang vredig geleefd hadden.
Wil je uit al deze gruwel lessen trekken dan moet je veel verder en breder in de tijd terug. Beginnen bij de Verlichting, want die heeft behalve de mensenrechten ook de onstuitbare maakbaarheids- en vooruitgangsideologie op de agenda geplaatst. Bevrijd van de godsidee, kon de mens zelf schepper worden. Wereld én mens verbeteren. Lichamelijk of geestelijk afwijkende mensen mochten zich niet voortplanten, moesten geïsoleerd worden en van zodra mogelijk gesteriliseerd.

Polarisering

Niet polariseren, schrijft Van Goethem. Maar hoe kun je blind blijven voor het feit dat Fort Europa ook nu zijn grenzen sluit voor wanhopige asielzoekers en bootvluchtelingen, de ogen sluit voor de onnoemelijke ellende in landen waar geen olie te boren valt, en hoe wij consumenten wegkijken van de almaar breder gapende kloof tussen hen en ons? Dan nog volhouden dat de (bij vergelijking geringe) terreur waaraan westerlingen blootstaan alleen maar aan indoctrinatie te wijten is, is een zoveelste vorm van wegkijken en ontkenning.
Maak jongeren maatschappijkritischer, toon en bestudeer ongelijkheid, mensonwaardigheid en onrechtvaardigheid hier en nu en hoe die in stand gehouden worden. Indoctrineer jongeren niet tot producent en consument, maar onderwijs ze met het oog op een (iets) betere wereld, nu voor iedereen.

Gedeeltelijk gepubliceerd in De Standaard, 29.1.2015
Dit opiniestuk kon ondanks voorafgaandelijk overleg met De Standaard volgens de redactie niet zomaar, ongecensureerd in de krant. Ze wilden een en ander bijschaven, aanvankelijk zonder de uitgesproken bedoeling de veranderde versie aan me voor te leggen. Na mijn protest hiertegen kreeg ik een verdraaide versie onder ogen, zo verdraaid dat mijn stuk een kritiek leek op de Verlichting en de vooruitgang. Na nogmaals protesteren verscheen het dan uiteindelijk toch, zij het met weglating van het grootste deel van de eerste alinea, namelijk dat velen in veel landen toen joden als een probleem zagen. Bij het opiniestuk vermeldde men weliswaar dat ik ethicus en historicus ben, maar gastprofessor UGent (sinds meer dan tien jaar) liet men weg en ook mijn verzoek naar De mens voorbij te verwijzen (waarin ik thema’s uitwerk die in dit opiniestuk aan bod komen) werd niet ingewilligd. Daarentegen noemde men me, opnieuw zonder enig overleg, ‘publicist’, iets dat ik na te veel van dit soort negatieve ervaringen met de media beslist niet meer ben, noch wil zijn. Als redactie aan andermans opinie sleutelen, ja diens opinie verdraaien – vrijheid van meningsuiting is dat niet.

Auschwitz 3

January 29, 2015 at 10:25 am 3 comments

OEKRAÏNE: WERKELIJKHEID EN VERZINSEL

Door Johan Depoortere

De berichtgeving in de mainstream media over Oekraïne mist kader, is onvolledig, simplistisch en vooringenomen. Wie de verhalen leest in de kranten of de verslagen op radio en tv volgt moet wel de indruk krijgen dat het hier gaat om een strijd tussen goed en slecht, tussen dictatuur en democratie, tussen Oost en West.

Neem het artikel in Knack van 20 februari: De vijf hoofdrolspelers in het Oekraïense conflict.” Het gaat, zo schrijft Kevin Van der Auwera om “een conflict tussen de pro-Russische regering van Viktor Janoekovitsj en de pro-Westerse oppositie.” Simpel genoeg: pro-Russisch tegen pro-Westers. Dat veel Oekraïense “nationalisten” helemaal niet pro-Westers zijn maar dromen van een autoritaire staat zonder communisten, Joden, homo’s en ander gespuis wordt hier elegant onder het tapijt geveegd. Dat de verhoudingen tussen de clan van Janoekovitsj en het regime van Poetin gespannen zijn en rijk aan conflicten eveneens. Vervolgens somt Van der Auwera de “vijf hoofdrolspelers” in het conflict op: Klitsjko, Janoekovitsj, Timosjenko, Jatsenjoek en godbetert Ruslana Lyzjytsko. Over de neonazis van Svoboda geen woord, over de extreem-rechtse knokploegen, geen woord: passen immers niet in het plaatje van de “democratische oppositie.”

media_xl_6511645

Op Maidan steekt Verhofstadt een publiek van liberalen, democraten, nationalisten en fascisten een hart onder de riem. Olie op het vuur.

In De Standaard van 20 februari wordt Viktor Janoekovitsj steevast een “stroman van Moskou” genoemd. Dat zijn Partij van de Regio’s in 2013 zowel de presidents- als de parlementsverkiezingen heeft gewonnen wordt daarbij gemakshalve vergeten. Ik moet nog het eerste artikel lezen waarin Vitali Klitsjko, een product van de Konrad Adenauerstiftung en de lieveling van Angela Merkel een “stroman van Berlijn” wordt genoemd. Ik heb nog geen enkel commentaar gelezen met bedenkingen bij het optreden van Guy Verhofstadt die op het Maidanplein de betogers een “hart onder de riem kwam steken:” een grove inmenging in het conflict van een buurstaat. Moet kunnen blijkbaar, alles in naam van de democratie! (1)

Het gaat in onze media bijna uitsluitend over de duizenden betogers in het hartje van Kiev, ongetwijfeld een indrukwekkende massa. Maar over de andere slordige 45 miljoen inwoners van het land vernemen we weinig of niets. Op de historische, culturele en economische breuklijnen die het land grofweg verdelen tussen Oost en West wordt zelden ingezoomd. De verschrikklijke gevolgen van het wilde kapitalisme dat na de val van de Sovjet-Unie hier als “schoktherapie” de bevolking door de strot werd geramd blijven meestal onbelicht. In Oekraïne kwam die schoktherapie zo mogelijk nog harder aan dan in Rusland. Dat de betogers op het Maidanplein dan heil zien in nog meer van dezelfde medicijn kan verbazing wekken, maar een verklaring daarvoor zul je vergeefs in onze kranten zoeken.

Dat de werkelijkheid in Oekraïne iets gecompliceerder is dan de sprookjes in onze media doen geloven moge blijken uit het interview met Jean-Marie Chauviez dat eerder verscheen in “Solidair” het blad van de PTB – de Waalse tegenhanger van de PVDA. Chauviez, een voormalige RTB-journalist, volgt al decennia van nabij de ontwikkelingen eerst in de Sovjet-Unie en later in de landen van het voormalige sovjetblok. Hij publiceert onder andere in Le Monde Diplomatique, Le Soir en verschillende webmedia. Hieronder volgt een licht aangepaste vertaling. 

Lees ook het citaat uit Wikileaks waaruit blijkt wat de oppositie – of althans een belangrijk deel ervan – voor de Oekraïners in petto heeft als ze aan de macht komt. Het is de weergave van een gesprek tussen een kopstuk van Klitsjko’s partij en de Amerikaanse ambassadeur in Kiev. Je vraagt je af of de meerderheid van de betogers op de Maidan beseffen wat ze van hun leiders en de zo aanbeden EU te verwachten hebben.

Viktor_Yuschenko

Viktor Joesjenko: van heiland tot politieke paria

Hun en ons geheugen is kort. Zelf herinner ik me nog levendig de zogenaamde “Oranje Revolutie” in 2004 toen dag en nacht betogers onder mijn hotelkamer “Joesjenko! Joesjenko!” schreeuwden. Viktor Joesjenko was toen de heiland van wie redding werd verwacht. Twee jaar later werd dezelfde Joesjenko door een overgrote meerderheid weggestemd en aan de vergetelheid prijsgegeven. Zijn liberale recepten waren de Oekraïners zuur opgebroken. In de verkiezingen van 2012 haalde zijn partij “Ons Oekraïne” 1,11% van de stemmen. Verbazend hoe nu van eenzelfde remedie een verschillend resultaat wordt verwacht.

“DE OVERGROTE MEERDERHEID VAN DE OEKRAÏNERS WIL DEZE BURGEROORLOG NIET.”

Interview met Jean-Marie Chauviez door David Pestieau

Wat zijn de grote economische problemen waar de bevolking in Oekraïne mee te kampen heeft?

Jean-Marie Chauvier: Sinds de val van de Sovjetunie in 1991 is de bevolking van Oekraïne van 51,4 tot 45 miljoen gedaald. Oorzaken zijn een daling van het geboortecijfer en stijging van het sterftecijfer gedeeltelijk te wijten aan de ontmanteling van de openbare gezondheidszorg. De emigratie is enorm. 6,6 miljoen Oekraïners leven tegenwoordig in het buitenland. Uit het Oosten van Oekraïne zijn velen zijn gaan werken in Rusland waar de lonen merkelijk hoger zijn, uit het Westen gaat de emigratiestroom veeleer naar West-Europa: de serres in Andaloezië bijvoorbeeld of de bouwsector in Portugal. Jaarlijks sturenh de emigranten 3 miljard dollar naar hun land.

Officieel bedraagt het werkloosheidscijfer 8%, maar een groot deel van de bevolking leeft onder de armoedegrens: 25% volgens de regering, 80% volgens andere schattingen. Extreme armoede, gepaard met ondervoeding wordt geschat tussen 2 a 3 tot 16%. Het gemiddeld maandloon bedraagt 332 dollar, één van de laagste in Europa. De armste regio’s zijn de landelijke gebieden in het Westen. Werkloosheidsuitkeringen zijn laag en beperkt in de tijd.ilyintsy-villagers

Poverty_thumb

Extreme armoede in Oekraïne

.

De economische problemen van het land dreigen nog te worden aangescherpt door vrijhandelsakkoord met de EU en de maatregelen van het Internationaal Muntfonds. Vooral in het Oosten van Oekraïne dreigt sluiting van industriële ondernemingen of overname-herstructurering door multinationale bedrijven. Door de verwachte komst van de grote agrobusiness rijst voor de landbouw in de vruchtbare streken van Oekraïne het perspectief van de ineenstorting van de lokale productie die tegenwoordig wordt gedragen door de kleine boeren en de erfgenamen van de kolchozen verenigd in associaties.De aankoop van de rijke landbouwgronden zal in versneld tempo doorgaan. Zo heeft de Britse groep Landkom al 10000 hectare opgekocht en het Russische hedgefund Renaissance heeft 300000 ha gekocht – wat overeen komt met één vijfde van alle Belgische landbouwgronden.

Voor de multinationals zijn er dus heel wat aantrekkelijke brokken in te pikken: sommige industrieën, olie-en gasleidingen, vruchtbare grond en goed opgeleide werkkrachten.

Wat zijn de voor-en nadelen van toenadering tot de Europese Unie?

Jean-Marie Chauvier: De Oekraïners en vooral de jongeren dromen van de EU, de vrijheid om te reizen, de illusies van comfort, een goed salaris, voorspoed etc. – dromen waarop de westerse regeringen speculeren. In werkelijkheid is er geen sprake van toetreding van Oekraïne tot de EU. Er is geen sprake van vrij verkeer van personen. De voorstellen van de EU gaan niet verder dan vrij handelsverkeer, massale import van westerse goederen, het opleggen van Europese standaarden voor de Oekraïense goederen die naar de Unie kunnen worden geëxporteerd – een enorme rem op de Oekraïense export. Rusland dreigt dan weer zijn markt af te sluiten voor Oekraïense producten als het tot een akkoord komt met de EU. Nu al wordt de Russische markt afgeschermd. Het tegenvoorstel van Moskou is de daling van de olieprijs met één derde, 15 miljard dollar steun, douane-unie met Rusland, Kazakstan en Armenië. Poetin heeft een Euro-Aziatisch project dat het grootste deel van de voormalige ruimte van de Sovjet-Unie omvat (met uitzondering van de Baltische landen)  en dat de banden tussen die landen zou aanhalen door industriële samenwerking met Oekraïne op gebieden waar Oekraïne al in de tijd van de Sovjet-Unie sterk in was: luchtvaart, satellieten, wapenindustrie, scheepsbouw etc. en door die industriële sectoren te moderniseren. Het spreekt vanzelf dat vooral Oekraïne zelf brood ziet in dat vooruitzicht.

Kunt u ingaan op de Regionale verschillen in Oekraïne?

Jean-Marie Chauvier: Oekraïne is geen homogene natiestaat maar een divers geheel. Er zijn tegenstellingen tussen de regio’s die een diverse historische achtergrond hebben. Rusland, Witrusland en Oekraïne hebben een gemeenschappelijke oorsprong: de staat van de Oostslaven (9e-11e eeuw) met Kiev als hoofdstad, alternatief “Rus,” “Rusland,” of “Ruthenië” genaamd. Vervolgens hebben ze elk een apart parcours afgelegd in taal, religie en staatsverband. Het Westen is lang verbonden geweest met het Groothertogdom Litouwen, met de Poolse koninkrijken en met het Oostenrijks-Hongaarse keizerrijk. Na de revolutie van 1917 en de burgeroorlog is voor het eerst een nationale entiteit “Oekraïne” ontstaan, die in 1922 mee de USSR heeft opgericht. Het westelijk deel dat door Polen was geannexeerd is in 1935 en daarna opnieuw in 1945 weer aangehecht. In 1954 werd de sovjetrepubliek Oekraïne uitgebreid met de Krim.

Het Oosten van Oekraïne is meer geïndustrialiseerd, heeft een arbeidersmentaliteit en is meer Russischtalig, het Westen waar meer Oekraïens wordt gesproken heeft een boerenbevolking en een ruraal karakter. Het Oosten is orthodox en behoort tot het patriarchaat van Moskou, het Westen is zowel Grieks-Uniatisch katholiek als orthodox, sinds de onafhankelijkheid in 1991 behorend tot het patriarchaat van Kiev. De Uniatisch-katholieke kerk is vooral in het westelijke Galicië traditioneel erg Duitsgezind en komt vaak in conflict met de katholieke kerk in Polen. Het centrum van Oekraïne met Kiev is een mengkroes van Oost en West, overwegend Russischtalig en met elites die pro-oppositie en sterk verbonden zijn met de ultraliberalen in Moskou.

Oekraïne is dus verdeeld – historisch, cultureel en politiek – tussen Oost en West en niemand heeft er belang bij de twee tegen elkaar op te zetten behalve wie mikt op het uiteenvallen van het land en zelfs op burgeroorlog wat bij sommigen zeker de bedoeling is. Door aan te sturen op een breuk, zoals Westerse landen en hun voetvolk ter plaatse doen kunnen de EU en de Navo vroeg of laat hun brok binnenrijven, maar Rusland zal niet achterblijven en ook zijn deel opeisen. Het zou niet de eerste keer zijn dat men een land wetens en willens laat exploderen. Daarbij moet men niet vergeten dat de Europese keuze ook militair zal zijn: de Navo zal volgen en dan rijst de vraag: wat met de Russische basis Sebastopol op de Krim, die overwegend Russisch is en strategisch van belang voor de militaire aanwezigheid aan de Zwarte Zee. Het lijdt geen twijfel dat Moskou zich niet zal neerleggen bij de installatie van een Amerikaanse basis op die plek.

Hoe wordt het conflict in de media gebracht?

Jean-Marie Chauvier: Als een western! De goede Europagezinden tegen de slechte Ruslandgezinden. De berichtgeving is manicheïsch, vooringenomen en gaat voorbij aan de werkelijkheid in Oekraïne. Het grootste deel van de tijd zoeken journalisten mensen op die denken zoals zij, die zeggen wat hun Westelijke publiek wil horen en die Engels of andere Westerse talen spreken. En dan zijn er de leugens door weglating.

Er is eerst en vooral een grote afwezige: het Oekraïense volk, de arbeiders, de boeren die het slachtoffer zijn van de kapitalistische schoktherapie, de systematische ontmanteling van al hun sociale verworvenheden en van de verschillende maffiamachten.

Praviy sektor

De “Praviy Sektor” de extreem-rechtse en neonazistische franje. Hoe groot hun invloed is moet nog blijken.

 Vervolgens wordt het fenomeen dat men “nationalisme” noemt zwaar onderbelicht. In werkelijkheid gaat het om neofascisme en zelfs ronduit nazisme dat zich vooral maar niet uitsluitend situeert in de partij “Svoboda” (“Vrijheid”), haar leider Oleg Tjagnibog en de westelijke regio die samenvalt met het vroegere Poolse Oost-Galicië. Hoe vaak heb ik in de media de uitspraken van die partij en haar leider gezien, gehoord of gelezen als stemmen van “de oppositie” zonder verder precisering?

De media hebben het over die sympathieke jonge “vrijwilligers voor zelfverdediging” die uit Lviv (Lvov, Lemberg) komen waar het in feite gaat om extreem-rechtse commando’s uit hun bastion Galicië. Politici en journalisten dragen een zware verantwoordelijkheid als ze dit spel meespelen in het voordeel van xenofobe, anti-Russische, antisemitische en racistische tendensen die de collaboratie met de nazis en de Waffen SS verheerlijken waar Galicië (en niet de hele Oekraïne) zich aan hebben bezondigd.

euromaidan_2

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken John Kerry met oppositieleiders Klitsjko en Jatsenjuk

Tenslotte laten de media de talrijke netwerken onvermeld die gefinancierd door het Westen (Verenigde Staten, Duitsland, Europese Unie) aansturen op de destabilisatie van het land en evenmin komen de talrijke persoonlijke interventies van westerse politici in de schijnwerpers. Stel je even voor dat de neutrale zone in Brussel twee maanden lang wordt bezet door manifestanten die het ontslag eisen van de koning en de regering, die het Koninklijk paleis stormenderhand innemen en vanop de tribune hulde brengen aan Russische, Chinese of Iraanse ministers! Kan men zich dat voortellen in Parijs of in Washington? Dat is nochtans wat gebeurt in Kiev op de Maidan. (2)

Mc Cain Tagnib

De invloedrijke Republikeinse senator John McCain met Tjagnibog op het Maidanplein

Mijn verbazing groeit met de dag als ik de kloof vaststel tussen de “informatie” die onze media leveren en die uit Oekraïense en Russische media. Het neonazistische geweld, antisemitische agressie, overvallen op de regionale regeringsgebouwen: niets van dat alles in onze grote media. We horen slechts één standpunt: dat van de opposanten op de Maidan, de rest van Oekraïne bestaat niet!

Wie zijn de voornaamste acteurs op het veld?

Jean-Marie Chauvier: De industriële en financiële oligarchie die van de privatiseringen heeft geprofiteerd is verdeeld tussen pro-Russische en pro-Westerse groepen. Viktor Janoekovitsj en zijn Partij van de Regio’s vertegenwoordigt de clans (en het grootste deel van de bevolking) in het Oosten en het Zuiden. De Partij van de Regio’s heeft in de herfst van 2013 zowel de parlements- als de presidentsverkiezingen gewonnen. Ze is stevig verworteld in het Westen en in Transcarpatië (ook subcarpatisch Oekraïne genoemd), een multi-etnische regio die zich verzet tegen het nationalisme. Maar de huidige crisis, de aarzelingen en de zwakheden van de president dreigen hem zeer duur te staan te komen en de partij te discrediteren. (3)

De huidige machthebbers zijn in grote mate verantwoordelijk voor de sociale crisis waar extreem-rechts van profiteert en die de bedrieglijke sirenenzangen van EU en Navo zo aantrekkelijk maakt. De huidige machtselite is machteloos en verdedigt in feite een deel van de oligarchie en niet “het vaderland” zoals ze beweert. Ze heeft de corruptie en de mafieuze praktijken bevorderd.

Tegenover hen staan drie politieke formaties die hun basis vooral in het Westen en het cenrtrum van Oekraïne hebben. Er is vooreerst Batkivschina (“Vaderland”) onder leiding van Arseni Jatsenjoek. Hij is de opvolger van Julia Timoshenko, die ziek is en tot voor kort de gevangenis verbleef.

tjagnibog

Oleg Tjagnibog, leider van de neofascistische Svoboda

Vervolgens is er de partij “Oedar” (democratisch en hervormingsgezind) van de voormalige bokser Vitali Klitsjko die de partij ook heeft opgericht. Hij is de lieveling van Angela Merkel en de EU. De kaders van de partij zijn opgeleid door de Konrad Adenauer Stiftung. De derde speler tenslotte is het neofascistische “Svoboda” (“Vrijheid”), geleid door Oleg Tjagnibog. Svoboda stamt in rechte lijn af van de “Organisatie van Oekraïense Nationalisten”, een fascistische partij naar het model van Mussolini’s zwarthemden, in Galicië opgericht in 1929 onder Pools regime. Als Hitler In 1933 aan de macht komt neemt de partij contact met hem op met het idee: “We bedienen ons van Duitsland om onze doelstellingen te bereiken.” De verhouding met de nazis is vaak stormachtig – Hitler wil immers niet weten van een onafhankelijk Oekraïne – maar beiden zijn het roerend eens in hun gemeenschappelijk doel: de communisten en de joden uitroeien en de Russen onderwerpen. 

2183514952.2

Vorige maand ontving Filip Dewinter een delegatie van Svoboda, de erfgenamen van Oekraïense nazis

De Oekraïense fascisten beklemtonen het “Europese” karakter van Oekraïne tegenover het “Aziatische” van Rusland. In 1939 komt Andriy Melnik aan het hoofd van de OON met de steun van Andiy Cheptytskyi, de Duitsgezinde metropoliet van de Grieks-katholieke (Uniatische) kerk en “geestelijke leider” van Galicië, dat in 1939 onder sovjetbewind kwam. In 1940 splitst de radikale Stepan Bandera zich af met de OON-b. Hij levert twee bataljons aan de Wehrmacht, Nachtigall en Roland, die op 22 juni 1941 deelnemen aan de Duitse agressie tegen de Sovjet-Unie. Onmiddellijk begint een vloedgolf van pogroms.

bandera betoging jongeren

Jongeren marcheren achter het portret van de nazicollaborateur Stepan Bandera

Volgens sommige peilingen neemt de invloed van Svoboda na de “oranje revolutie”van 2004 toe in Galicië en in heel het Westen van Oekraïne, ook in de grote steden waar de partij 20 tot 30% van de stemmen haalt. Over heel Oekraïne kan Svoboda op 10% van de stemmen rekenen. Svoboda heeft af te rekenen met splintergroepen die nog radikaler zijn.

images-9

Stepan Bandera kreeg een standbeeld in Lviv

Die drie partijen, Baktivshina, Oedar en Svoboda eisen sinds november het ontslag van de regering en van de president. Ze willen ook nieuwe verkiezingen. Svoboda gaat verder en pleegt een bedekte vorm van staatsgreep op lokaal niveau. Waar de partij haar terreurregime kan installeren verbiedt ze de Partij van de Regio’s (de regeringspartij) en de Oekraïense Communistische Partij.

De Oekraïense Communisten roepen sinds enkele weken op tot gezond verstand. Ze verzamelden 3 miljoen handtekeningen om een referendum te eisen over de vraag of Oekraïne een associatieverdrag met de EU of een douane-unie met Rusland moet krijgen. De partij legt de verantwoordelijkheid voor de crisis niet alleen bij de drie partijen van de oppositie maar ook bij de heersende macht die het land en het volk hebben overgeleverd aan de leiders van de pseudo-oppositie, aan extreem-rechtse groepen, aan neo-nazis, aan gewelddadige nationalistische organisaties en aan buitenlandse politici die de bevolking oproepen de “protesten te radicaliseren” en “te strijden tot het einde.” De Communistische Partij legt de nadruk op de sociale problemen. Van alle politieke partijen neemt ze de meest democratische positie in. Maar haar invloed is beperkt tot het Oosten en het Zuiden van Oekraïne.

Welk spel spelen de buitenlandse machten?

Jean-Marie Chauvier: Zbigniew Brzezinski, de beroemde en invloedrijke Amerikaanse geostrateeg van Poolse origine heeft al in de jaren 90 de strategie van de VS uitgetekend om Eurasië voor goed onder Amerikaanse hegemonie te brengen. Oekraïne neemt daarbij een sleutelpositie in. Voor Brzezinski zijn de “Balkans van de wereld” Eurazië en het Midden Oosten. De Amerikaanse strategie kende een eerste succes met de “oranje revolutie”van 2004. De VS richtten toen een netwerk op van stichtingen – zoals die van Soros en de Reagan-geïnspireerde National Endowment for Democracy (NED) – die duizenden mensen betalen om “de democratie te bevorderen.”

In 2013-2014 is de strategie veranderd. Nu heeft vooral Duitsland met Angela Merkel de vingers aan de knoppen, met hulp van Amerikaanse politici als John McCain. Zonder enige zin voor verantwoordelijkheid worden de massa’s op Maidan en elders opgezweept. Om gemakkelijk het doel te bereiken en Oekraïne in het euro-atlantische kamp te doen belanden maken ze gebruik van de meest anti-democratische elementen in de Oekraïense samenleving. Maar deze doelstelling is onbereikbaar zonder het uiteenspatten van Oekraïne in een Oostelijk en een Westelijk deel waarbij de Krim op vraag van de bevolking naar Rusland zou gaan. Het parlement van de Krim hjeeft verklaard: “Nooit zullen we onder een Banderistisch (fascistisch) regime leven.”

Voor Svoboda en de andere fascisten is het de revanche voor 1945. Maar ik geloof ondanks alles dat de overgrote meerderheid van de Oekraïense bevolking noch de burgeroorlog, noch het uiteenvallen van het land wenst. Maar ongetwijfeld moet de samenleving worden heropgebouwd.

Vertaling door Johan Depoortere

1 De Morgen van 22 februari laat de Leuvense historicus Idesbald Goddeeris aan het woord die eerder op Radio 1 volkomen terecht felle kritiek uitte op Verhofstadt en de rol van Europa in het conflict. Zie: http://www.demorgen.be/dm/nl/990/Buitenland/article/detail/1798728/2014/02/22/Historicus-KUL-Europa-gooit-nog-meer-olie-op-het-vuur-in-Oekraine.dhtml?utm_source=demorgen&utm_medium=email&utm_campaign=newsletter&utm_content=daily

2 Verhofstadt moest toen zijn speech op de Maidan nog afsteken

3 Het interview dateert van vóór de bloedige februaridagen en het politiegeweld dat tientallen betogers het leven kostte. jd

DE WARE BEDOELINGEN VAN DE OPPOSITIE

Dank zij Wikileaks weten we welke richting de politieke oppositie met het land uit wil.

Viktor Pynzenyk, voormalig minister van financiën en nu lid van de oppositiepartij “Oedar” van Vitali Klitschko was in een gesprek met de Amerikaanse ambassadeur bijzonder duidelijk over zijn politieke doelstellingen. De inhoud van het gesprek werd onthuld door Wikileaks.

Dit is wat “Oedar” (“Slag”) in petto heeft voor de Oekraïense bevolking:

  • Verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd met twee tot drie jaar
  • Afschaffing van het prepensioen
  • Beperking van het pensioen voor gepensioneerden die werken
  • Verdrievoudiging van de prijs van gas voor huishoudelijk gebruik
  • Verhoging van 40% van de elektriciteitsprijs
  • Afschaffing van het regeringsbesluit waarbij de vakbonden hun akkoord moeten geven voor elke verhoging van de gasprijs
  • Afschaffing van de wettelijke regeling die het gemeentelijke leveranciers verbiedt de energietoevoer af te sluiten of de consumenten boetes op te leggen voor wanbetaling
  • Privatisering van alle koolmijnen
  • Verhoging van de prijzen voor openbaar vervoer, afschaffing van alle voordelen
  • Afschaffing van kinderbijslagen, gratis maaltijden en schoolboeken (“de gezinnen moeten betalen” staat er letterlijk)
  • Afschaffing van de vrijstelling van BTW op geneesmiddelen
  • Verhoging van de taksen op benzine en 50% stijging van de autobelasting
  • Werkloosheidsvergoeding slechts na minimum zes maanden werken
  • Betaling van ziekteverlof pas vanaf drie dagen ziekte
  • Geen verhoging van het bestaansminimum (maar met mogelijke supplementen voor behoeftigen)

Kortom: de voorstellen van Klitsjko’s partij komen neer op het afschaffen van vrijwel alle sociale maatregelen en overheidssubsidies.

Eén opvallend punt: “Schaf het moratorium op landverkoop af”

Veelbetekenend in het licht van de oprukkende agrobusiness die haar oog heeft laten vallen op de rijke Oekraïense landbouwgronden.

Bron:

Diplomatiek telegram uit de Amerikaanse ambassade in Kiev van 24 februari 2010

http://www.cablegatesearch.net/cable.php?id=10KYIV278&amp&nbsp

February 24, 2014 at 8:34 pm 6 comments

DE BELGISCHE DRIEHOEKSVERHOUDING

Waalse industrie

door Jef Coeck

De aanzet voor de splitsing van België is in de jaren zeventig gebeurd. In minder dan een decennium waren de ‘traditionele’ partijen – katholieken, socialisten, liberalen – uiteengetrokken als een lap versleten katoen. Zo ontstonden er een patchwork van nog meer mandaten, verkiesbare plaatsen, postjes, ministerschappen en cabinetards, kortom, meer compromismogelijkheden. En ze hoefden niet eens tweetalig te zijn. Weinigen hebben toen ingezien wat voor rampen daar zijn aangericht.

Waals Zinksfabriek Angleur
We zullen het houden bij ons vak, de mediaramp. In no time hadden zowel de gedrukte als de electronische media zich ontdaan van de ballast om over de taalgrens te kijken. Voor Vlaamse kranten bestond Wallonië niet meer, en omgekeerd. Idem dito voor de radio- en tv-journaals. Er kon bezuinigd worden op de vertaaldiensten, want Frans viel in Vlaanderen nog nauwelijks te horen. Al na korte tijd was de gewenning ingetreden en ging het lijken alsof België een eentalig Nederlands c.q. Frans land was. Soms kreeg je de indruk dat de BRTN nog liever een bijna-fietsdiefstal versloeg in Wachtebeke dan een treinramp met doden in Wallonië. Die N van BRTN is trouwens een toevoeging/geving in dezelfde zin. Heette de Franstalige omroep niet alreeds RTBf – dan werd de f nu in kapitaal gezet: RTBF. Vlaanderen kon niet achterblijven, nietwaar?

Bij de kranten deed zich een soortgelijk verschijnsel voor. Wallonië werd herleid tot een knorrige fruitboer uit Voeren, een enkele keer tot een dronken parlementslid dat later zelfmoord zou plegen. Toch dient voor de kranten een uitzondering te worden gemaakt: De Standaard, aanvankelijk nog AVVVVK.

Het was de enige krant die een redacteur in dienst had met voldoende belangstelling voor en kennis van anderstalig België (tweetalige landsgedeelten en Oostkantons inbegrepen), om er zowat fulltime zijn werk van te maken. Het is de vraag of Guido Fonteyn door zijn bazen altijd naar waarde werd geschat. Die bazen hadden niet zelden het vurige flamingantisme beleden tot en met de Vlaamse collaboratie. In elk geval werd Fonteyn veel bevraagd door collega’s van andere media als die dan toch wel ’s verplicht werden over Wallonië te schrijven, zonder er een donder van af te weten. Guido was altijd bereid zijn kennis te delen en/of zijn collega’s op het goede pad te zetten. Of hij altijd in zijn eigen krant terecht kon om de stukken te schrijven die hij wilde schrijven, laat ik in het midden. Maar hij had voldoende uitlaatkleppen, vaak onder pseudoniem, in de Franstalige Belgische pers om af en toe een ei kwijt te kunnen. En hij schreef boeken over het onderwerp. Het jongste in de rij heet: ‘Vlaanderen, Brussel, Wallonië: een ménage à trois’.

Les transfers c’est les autres?

Zoals te verwachten en te verhopen viel, zijn Fonteyns inzichten ook deze keer verhelderend en non-conformistisch. De initiële Belgische problemen komen niet voort uit de verschillen in taal maar wel – zoals pakweg in Congo – uit de rijke ondergrond. Dat is de grondstelling, raar maar raak. Die delfstoffen zaten in de Waalse bodem. De mankracht om ze te ontginnen werd grotendeels gehaald in Vlaanderen, waar honger en werkloosheid de gezinshoofden en hun kinderen de migratie zuidwaarts injoegen. Denk nu niet dat de Walen zelf daar veel beter van werden. Er was weliswaar werk – tegen hongerlonen – en voedsel dat vaak te duur werd verkocht. De echte winsten gingen naar Brussel. Daar zaten de aandeelhouders, investeerders, speculanten, rijken en grootgrondbezitters.  ‘Wederzijdse verwijten tussen Vlaanderen en Wallonië over een gebrek aan solidariteit hebben dus geen zin’, schrijft Fonteyne.

Vieille Montagne Tilff

Vieille Montagne Tilff

Ook aan het feit dat de Vlaamse textielindustrie eind 19de eeuw afknapte, is niet de schuld van de Walen. Daar zijn andermaal de Brusselse kapitaalbezitters verantwoordelijk voor. De Vlaamse textiel, die zij tot dan hadden gekoesterd, was verouderd geraakt en stond onder concurrentiële druk. En plots deed zich het wonder van de ondergrond voor. Vieille Montagne zal u vast nog iets zeggen. In 1911 omvatte deze houdstermaatschappij niet minder dan 38 bedrijven in België, Frankrijk, Engeland, Italië, Sardinië, Spanje en de VS. De holding stelde toen 500 bedienden en 12.500 arbeiders te werk. In 1928 produceerde de groep 8,5 procent van de wereldproductie in zink.In 1989 werd Vielle Montagne opgenomen in de groep Union Minière, dat in 1999 Umicore ging heten en later zijn zinkactiviteiten groepeerde onder de naam Nyrstar. Zo verdween de beladen naam Vielle Montagne (Remember ‘Groenten uit Balen’) uit beeld. Ongelooflijk is het bestaan, honderd jaar lang, van een Europees ministaatje, Neutraal Moresnet, dat dreef op één product: zink. Het lijkt een bericht van een andere planeet en misschien was het dat ook wel. Het ging trouwens niet enkel om zink, maar ook om steenkool, ijzererts, marmer en zelfs goud. Maar op=op, bijna alle mijnen en steengroeven zijn gesloten. En vanaf de jaren 60 komen de internationale investeerders bij voorkeur weer naar Vlaanderen. Dat maakt onze portemonnees bijna even dik als onze nekken, ondanks de fabeltjes van ‘luie Walen’ die leven van Vlaamse ‘transfers’.

De holding Société Générale speelde natuurlijk decennialang een hoofdrol. Laten we zeggen dat de helft van het geld in Brussel zat, de andere helft in wat Fonteyn ‘de kasteeltjes’ noemt. Het zijn de luxevilla’s van zowel Vlamingen als Walen, die allebei het Frans als voertaal hebben waar ze ook wonen. Andermaal een bewijs dat ‘taal’ nauwelijks meespeelt in de roerige geschiedenis van de Belgische driehoeksverhouding.

Het plaatje is duidelijk: de winsten van de Waalse steenkool- en andere delfstoffenindustrieën vloeiden naar het ‘Brussel’ van de Generale en enkele gelijkaardige instellingen. Ze bleven niet achter in Wallonië. Vanuit Wallonië konden dus ook nooit ‘transfers’ naar Vlaanderen vertrekken (tenzij in de eerste jaren na de invoering van de sociale zekerheid). Daaruit volgt dat elk Vlaams verwijt over het ontbreken van solidariteit vanuit Wallonië met Vlaanderen berust op onwetendheid, of op onvolledige of te kort geïnterpreteerde citaten. Of op starre blind- en doofheid.

Fonteyn bij wijze van besluit: ‘Dat dit alles te maken zou hebben met toestanden tussen Walen en Vlamingen is een misverstand. Er is een derde speler en dat is het Brussel van de markt, van de Generale. In de ménage à trois van Vlaanderen, Brussel en Wallonië maakte één partner gebruik van de beide andere, die dat al dan niet gewillig toelieten en er geen enkel belang bij hebben onderling ruzie te maken.’

Ménage à trois moins un?

Komt dat dan nooit meer goed? Zullen de bewoners van dit land niet de tijd krijgen om verkeerde inzichten bij te vijlen? In elk geval Wallonië lijkt er volop mee bezig. Waar er tot voor niet lang nauwelijks een Waal bestond die bereid was om Flamand/Nederlands te leren, volgen ze nu in grote aantallen een taalbad, cursussen, bijscholing, stages in onze taal. De resultaten zijn zichtbaar. Het Frans van de Vlaamse jongeren is er geweldig op achteruit gegaan. Wie nu een goed geschoolde tweetalige werknemer zoekt, vindt makkelijker zijn gading in het zuiden des lands. Het wordt ook aangemoedigd door de meeste Waalse politici, van ongeveer alle partijen.

Grand Hornu Quaregnon restauratie erfgoed

Grand Hornu Quaregnon restauratie erfgoed

Ook in de mediawereld is er een toenadering merkbaar. Waalse en Vlaamse kranten/radio’s/tv’s  wisselen niet enkel copij maar ook redacteuren uit, tijdelijk of zelfs definitief. Ze proberen (in het beste geval) weer inzicht te krijgen in de verloren gegane kennis over het andere landsdeel. Er lopen nu meerdere Guido Fonteyns rond, vooral aan Franstalige zijde. Zijn we dus de weg terug begonnen? Dan zal de volgende stap aan de partijen zijn, die weer aansluiting moeten zoeken bij hun geestgenoten over de taalgrens. Het beste middel daartoe is de ‘federale kieskring’. Het aantal voorstanders van deze aanpassing groeit aan beide zijden.

Dwarsliggers blijven vooral in Vlaanderen bestaan, op grond van sentimenteel-historische redenen. Maar wie een afkeer heeft van het Frans, kan tegenwoordig ook wel in het Engels terecht. Zullen we daar dan onze eerste landstaal van maken?

*Guido Fonteyn, ‘Vlaanderen, Brussel, Wallonië: een ménage à trois’, EPO, 2014

February 18, 2014 at 2:32 pm 4 comments

ZAZA MAAKT DE BLITZ

ZAZA 1

door Jef Coeck

Een eeuw geleden hadden we ‘dada’, een internationale beweging in kunst en literatuur, ontstaan in Zürich, meer bepaald in Cabaret Voltaire. De dadaïsten zetten alle waarden en normen op de helling. Dat voldeed kennelijk aan een behoefte, want ook in New York, Berlijn, Keulen, Parijs en Hannover doken ze op. Zelfs in Nederland en in België. Bij ons onthouden we vooral Paul Van Ostaijen en beeldend kunstenaar Paul Joosstens.
Na de oorlog viel de beweging na korte tijd uiteen. Een deel ervan creëerde het surrealisme, een discipline (?) waarin België beroemd is geworden.

Heden ten dage hebben we het Zazaïsme, genoemd naar de huistekenaar van het weekblad Knack. Cartoonist Zaza heet eigenlijk Klaas Storme (47) en zijn werk verschijnt ook in De Standaard en NRC Handelsblad. Vroeger was Storme/Zaza leraar godsdienst. Dat is er niet meer aan te merken.
Evenmin heeft hij veel gemeen met dada, behalve de klankassociatie. En de 19de of vroeg 20ste eeuwse kostuums waarin hij zijn onderwerpen kleedt.
Toch meer (sur)realisme dan dadaïsme, lijkt me. Hoe het ook zij, zijn teksten met tekening zijn vooral geestig en niet zelden to the point.
Oordeel zelf maar.


ZAZA 2
ZAZA 3
ZAZA 4
Zaza 5
ZAZA 7
ZAZA 8
Zaza 9
ZAZA 10
ZAZA 11
ZAZA 12
ZAZA 13
Zaza 14
ZAZA 15
ZAZA 17

January 1, 2014 at 12:00 pm 2 comments

Older Posts


Categories

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 1,581 other followers